Theo TS. Lê Xuân Nghĩa, Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia, việc Ngân hàng Nhà nước bơm 15.000 tỷ đồng để tăng khả năng thanh khoản cho các ngân hàng thương mại là nghiệp vụ bình thường của một ngân hàng trung ương.
Trong cuộc giao lưu trực tuyến diễn ra trên Báo điện tử VnEconomy với chủ đề “Doanh nghiệp nhận định kinh tế 2010” sáng 08/01, PV Bee ghi lại những nhận định về tình hình kinh tế năm 2010, cũng như gợi mở những chiến lược phát triển và kế hoạch sản xuất kinh doanh cho DN trong năm mới của ông Lê Xuân Nghĩa.
Lạm phát 2009 khoảng 8%
 |
| TS Lê Xuân Nghĩa. Ảnh Thuế VN |
Theo dự báo mà Quốc hội đưa ra vào năm 2010 là lạm phát 2010 được duy trì ở mức 7%, theo ông con số này đã hợp lý?
Theo tôi là hơi thấp, mức lạm phát có thể là trên dưới 8%.
Việc Ngân hàng Nhà nước vừa mới bơm tiền để tăng tính thanh khoản cho các ngân hàng, có phải đó là cơ sở để ông nhận định lạm phát sẽ ở mức 8%?
Việc Ngân hàng Nhà nước bơm 15 nghìn tỷ đồng vào lưu thông trong điều kiện các ngân hàng thương mại và doanh nghiệp có khó khăn về thanh khoản là nghiệp vụ bình thường của một ngân hàng trung ương. Điều này là có lợi cho các ngân hàng thương mại và doanh nghiệp nhằm tăng thanh khoản của họ và tăng khả năng cung ứng vốn cho nền kinh tế.
Tất nhiên Ngân hàng Nhà nước bơm tiền có chủ định, có điều kiện và họ có khả năng kiểm soát lượng tiền có trong lưu thông. Vả lại, khối lượng 15.000 tỷ đồng là rất nhỏ so với tổng phương tiện thanh toán hiện có, vào khoảng 1.700.000 tỷ đồng.
Vì vậy, tác động của nó đối với lạm phát là không đáng kể.
Năm 2010 GDP tăng được 6,5% là quá tốt
Một số tổ chức nước ngoài như Goldman Sachs dự báo về kinh tế Việt Nam trong năm 2010 dự báo GDP Việt Nam tăng 8,2% trong khi dự báo đưa ra trong nghị quyết Quốc hội là 6,5% vậy có phải rằng có tổ chức nước ngoài có lạc quan quá không?
Tôi cũng đồng ý là các tổ chức nước ngoài hơi quá lạc quan về kinh tế Việt Nam năm 2010. Thậm chí, theo tôi mức tăng trưởng 6,5% cũng đã là lạc quan.
Bởi vì, năm 2009 tốc độ tăng trưởng 5,32% là nhờ có sự đóng góp khoảng 1,3% của giảm thâm hụt thương mại (từ trên 17 tỷ USD xuống 12,2 tỷ USD). Như vậy, tăng trưởng của đầu tư và tiêu dùng nội địa chỉ 4% (theo công thức GDP = C + I + NX).
Nhưng năm 2010 tình hình lại ngược lại, thâm hụt thương mại sẽ tăng lên. Nếu tăng đến 25-30% thì tăng trưởng GDP sẽ bị giảm trừ đi khoảng 1,5%. Để có được tăng trưởng 6,5% thì tổng đầu tư và tổng tiêu dùng nội địa phải tạo ra mức tăng trưởng 8% (8% - 1,5% = 6,5%).
Nói cách khác, chúng ta phải tăng tiêu dùng nội địa và đầu tư gấp đôi, từ mức tăng 4% trong năm 2009 lên 8% trong năm 2010. Đó là điều không dễ dàng trong tình hình hiện nay, khi mà các doanh nghiệp đang rất khó khăn về vốn và thị trường tiêu thụ và đầu tư của khu vực doanh nghiệp và tư nhân đang tăng chậm lại.
Ông nhận định gì về đáy của cuộc khủng hoảng kinh tế ở Việt Nam, liệu khủng hoảng có đi theo hình chữ W không, hay đã chạm đáy vào quý 1/2009 rồi?
Kinh nghiệm của tôi thấy rằng, có thể tăng trưởng quý I/2010 sẽ thấp hơn quý IV/2009 và đấy là một đáy mới; hoặc cũng có thể tăng trưởng sẽ hình căn bậc hai.
Nên đầu tư vào BĐS, xuất khẩu
Thưa ông những chính sách tài chính năm 2010 sẽ có những thay đổi gì so với năm 2009?
Khác biệt lớn nhất trong năm nay so với 2009 là lớn nhất là chính sách thuế. Một số loại thuế như thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân được miễn hoặc giãn trong năm 2009 thì đến 2010 sẽ thực hiện trở lại.
Thứ hai là một số lĩnh vực thuế giá trị gia tăng, ví dụ như ô tô, sẽ tăng lên. Một số sắc thuế mới sẽ có hiệu lực thi hành, ví dụ như thuế lợi nhuận từ kinh doanh chứng khoán, có thể tăng thuế nhà đất...
Về chi tiêu ngân sách cũng có một số thay đổi như thực hiện tăng lương có các đối tượng hưởng lương từ ngân sách; hoặc cắt giảm đầu tư công khoảng 20 nghìn tỷ đồng để giảm thâm hụt ngân sách.
Đấy là những thay đổi quan trọng nhất về chính sách tài chính.
Vậy với những thay đổi như vậy, theo ông môi trường kinh doanh trong nước có gì thay đổi, nếu có thì doanh nghiệp nên lựa chọn và đầu tư vào lĩnh vực nào trong năm 2010?
Thay đổi lớn nhất về môi trường kinh doanh trong năm 2010 là Việt Nam bắt đầu phải thực hiện một số cam kết quốc tế, đặc biệt là các hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam với ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc.
Như vậy, đối với các quốc gia này thì thuế quan của hầu hết các mặt hàng Việt Nam xuất và nhập khẩu sẽ là 0%. Điều đó đồng nghĩa với việc thị trường nội địa sẽ có sự thâm nhập rất mạnh của hàng hóa nhập khẩu, đặc biệt là từ ASEAN và Trung Quốc.
Thay đổi lớn thứ hai về môi trường kinh doanh đó là thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân đã hết thời hạn miễn hoặc giãn; một số lĩnh vực, thuế giá trị gia tăng sẽ tăng lên.
Điểm nổi bật thứ ba là thị trường bất động sản có thể dần dần phục hồi, thị trường chứng khoán sẽ phát triển ổn định hơn. Chênh lệch tỷ giá hối đoái giữa thị trường chính thức và thị trường tự do vẫn còn khá lớn.
Như vậy cho thấy, có nhiều cơ hội để đầu tư tùy vào cách lựa chọn của bạn, có thể đầu tư vào khu vực tài chính, hoặc vào bất động sản, hoặc kinh doanh xuất nhập khẩu...
Còn khó khăn lớn nhất mà DN sẽ gặp phải trong năm 2010 sẽ là gì thưa ông?
Khó khăn lớn nhất của doanh nghiệp trong năm 2010 vẫn là khả năng tiếp cận tín dụng ngân hàng, do nguồn vốn huy động khan hiếm hơn, tín dụng được thắt chặt hơn và lãi suất có thể cao hơn.
Xin cảm ơn ông!
Mạnh Hùng (ghi)Khoa học Đời Sống