Trả giấy phép, vẫn còn trách nhiệm
Ông Nguyễn Ngọc Quỳnh, Cục trưởng Cục quản lý lao động ngoài nước (Bộ LĐ-TB-XH), cho biết: “Đúng là trong một thời gian ngắn, có nhiều DN xin trả lại cũng như bị thu hồi giấy phép. Gần đây nhất, có 6 DN xin được trả lại”. Theo ông Quỳnh, lý do chính các DN đưa ra là họ không tiếp tục hoạt động trong lĩnh vực này và chuyển sang ngành nghề kinh doanh khác.
“Tuy không còn hoạt động, song tất cả những DN xin trả lại hoặc bị thu hồi giấy phép vẫn phải thực hiện nghĩa vụ trong hợp đồng cung ứng lao động và hợp đồng đưa người đi lao động ở nước ngoài đến khi nào hợp đồng hết hiệu lực”, ông Quỳnh cho biết.
Trong số những DN không còn mặn mà với thị trường XKLĐ, có khá nhiều DN tên tuổi như: Tổng công ty Sông Đà, Công ty CP Tập đoàn CMS, Tổng công ty Vật tư Nông nghiệp, Công ty CP Vinaconex 6… Theo các chuyên gia, đây có thể xem như một “gáo nước lạnh” dội xuống quyết tâm của những người làm XKLĐ.
Cùng với những khó khăn của chính bản thân các DN XKLĐ đang gặp phải và khó khăn khách quan (thị trường bị thu hẹp, nhu cầu đi xuất khẩu của lao động giảm sút), việc “quay lưng” của hàng chục DN có thể sẽ khiến chỉ tiêu đưa 85.000 người đi XKLĐ năm 2010 tiếp tục không đạt kế hoạch. Năm 2009, chỉ tiêu đưa 90.000 lao động đi xuất khẩu không hoàn thành, khi chỉ đạt 83% (đưa được 75.000 người).
 |
| Lớp học ngoại ngữ dành cho lao động đi xuất khẩu. Ảnh: Trung Kiên |
Chuyện chẳng đặng đừng
Tiếp xúc với chúng tôi, đại diện một số DN XKLĐ (đã hoặc chưa trả lại giấy phép) đều có chung nhận định: trả giấy phép là điều chẳng ai muốn, nhưng không thể không làm. Giám đốc một DN có tiếng trong lĩnh vực này (hiện đã trả giấy phép), cho hay: “Không kể việc thị trường ngày càng “teo” lại, gần đây lao động trong nước cũng thờ ơ với việc đi XKLĐ, vì họ cho rằng mức thu nhập quá thấp”.
Vị giám đốc này cho biết, thời hoàng kim, có tháng DN của ông đưa đi được cả ngàn lao động, song đến cuối năm 2009, dù có hợp đồng cung ứng mà cũng chẳng tuyển được người nào. “Đã thế, bộ máy quản lý cồng kềnh với bao nhiêu chi phí, làm sao chúng tôi duy trì được. Thà đi làm cái khác cho nó nhẹ đầu!”, vị này nói.
Ông D., giám đốc một DN khác đang có ý định trả giấy phép cho biết: “Xin giấy phép đã trầy trật, giờ trả cũng đâu có đơn giản. Ít ra phải mất 6 tháng để giải quyết các thủ tục, vì chúng tôi vẫn còn nhiều lao động đang làm việc ở một số thị trường nên phải có trách nhiệm với họ đến khi họ về nước”.
Lý giải về việc muốn trả lại giấy phép, ông D. nói: “Nhiều DN phải lâm cảnh nợ nần, phá sản sau hai “cú sốc” hồi cuối năm 2008 và đầu năm 2009, khi ồ ạt đưa lao động sang các thị trường Cezch và Nga. Do chính sách thay đổi, người lao động vừa sang đã phải về nước nên hàng loạt DN lãnh đủ. Tôi là một trong số đó”.
Không chỉ chịu sức ép từ phía người lao động, nhiều DN còn đau đầu với cơ quan quản lý. “Chúng tôi quá mệt mỏi vì cứ phải báo cáo, giải trình lên xuống, thanh tra, kiểm tra… Thôi thì trả quách cho xong”, ông D. nói.