Tăng phí giao thông: Hiệu quả răn đe hay gia tăng tiêu cực?

Khổ lắm, biết rồi, nói mãi...

Theo ghi nhận của Đất Việt, nhiều người dân băn khoăn rằng, thông tin tăng phí giao thông trên có hạn chế được phương tiện cá nhân và giải quyết được nạn tắc đường hay không? Tăng mức xử phạt vi phạm giao thông có nâng cao được ý thức của người tham gia giao thông, hay lại làm này sinh thêm những hệ tụy của nó?... Chị Nguyễn Mai Chi, cán bộ ngân hàng BIDV quả quyết: “Người dân mua xe bởi vì có nhu cầu sử dụng thật sự, nếu tăng thêm thuế liệu những người có thu nhập trung bình có dám nghĩ đến mua ô tô”.

Với các thành phố lớn, quỹ đất dành cho giao thông từ 20 - 25%, nhưng Hà Nội mới chỉ có hơn 8%.

Hiện nay, lưu thông trên đường phố Hà Nội có một lượng lớn phương tiện ngoại tỉnh. Ngày lễ Tết được nghỉ dài, hầu hết đường phố đều thông thoáng, không phải chen chúc như ngày thường là minh chứng. “Do vậy, chỉ riêng Hà Nội hạn chế phương tiện cá nhân bằng cách tăng phí trước bạ chưa hoàn toàn thuyết phục. Nếu chủ trương này đi vào thực tế, nguy cơ người Hà Nội lại ùn ùn ra các tỉnh đăng ký biển số như hồi hạn chế đăng ký xe máy năm 2007 sẽ tái diễn”, anh Nguyễn Văn Cường, phường Thanh Xuân Bắc, quận Thanh Xuân, nói.

Vấn đề tăng mức xử phạt vi phạm giao thông cũng khiến nhiều người băn khoăn không kém. Đa số mọi người cho rằng, hạn chế vi phạm giao thông bằng cách tăng mức phạt, sẽ có hiệu quả răn đe người tham gia giao thông nhưng chỉ là giải pháp trước mắt. Bác Vĩnh, trú tại Kim Liên, Đống Đa, bày tỏ quan điểm: “Việc chấp hành luật lệ giao thông nằm ở ý thức của người dân, nếu hạn chế vi phạm chỉ vì người ta sợ bị phạt tiền thì khác gì tự thú nhận rằng công tác giáo dục của chúng ta chưa tốt”.

Tăng thuế trước bạ, đồng nghĩa với việc mỗi chiếc xe mới sẽ đội giá.

Nhiều người còn lo lắng, nếu không có những biện pháp cụ thể đi kèm thì biện pháp này rất dễ gia tăng vấn nạn tiêu cực trong những người thực hiện luật. Quang Huy, sinh viên năm cuối ĐH Bách Khoa, cho biết: “Cần thừa nhận rằng, nạn tiêu cực trong ngành giao thông của chúng ta là có. Nếu tăng mức xử phạt mà không xiết chặt quản lý đối với người thi hành luật thì việc gia tăng tiêu cực rất dễ xảy ra. Nếu người dân bị xử phạt 400.000đ, họ sẽ dễ nảy sinh tâm lý đưa cho cảnh sát 200.000 đồng cho xong rồi đi, chứ chẳng ai muốn ghi biên lai phạt 400.000 đồng để phải ra kho bạc đóng”.

Tuy nhiên, nhiều người dân cũng đồng ý rằng, đây là biện pháp trước mắt và hiệu quả nhất cho vấn đề ùn tắc hiện nay ở Thủ đô, trước khi Hà Nội tìm được giải pháp có tính khả thi nhất. “Việc tăng phí trước bạ và tăng mức xử phạt vi phạm giao thông là cần thiết tại thời điểm này bởi nó sẽ hạn chế sự gia tăng phương tiện cá nhân, đồng thời răn đe những người đi đường thường bất chấp luật lệ”, Anh Trần Minh Tùng, nhân viên công ty Cổ phần Năng Lượng, Đống Đa nói.

Chỉ là giải pháp tình thế

Bà Phạm Thị Thành, đại biểu Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội, cho rằng: Tăng mức xử phạt là hợp lý, vì nhờ đó sẽ giảm được tình trạng vi phạm giao thông, gây mất trật tự trên đường; còn tăng phí trước bạ, thu phí phương tiện áp dụng trong bối cảnh này là chưa phù hợp lý, vì người dân có thu nhập thấp ở thành phố vẫn chiếm số lượng lớn, nếu áp dụng các khoản này e rằng sẽ làm nhu cầu đi lại của người dân gặp khó khăn.

“Ở các nước phát triển, có thể họ đã áp dụng các loại phí này, vì giao thông phát triển. Nếu người dân không có đủ điều kiện sắm phương tiện cá nhân thì đi phương tiện công cộng, nhưng ở nước ta các loại phương tiện này chưa hoàn thiện. Sinh viên, người dân đi học, đi làm phải đợi xe buýt cả tiếng đồng hồ, lên được xe và có chỗ đứng là một may mắn, chứ chưa nói gì đến kịp thời gian”, bà Thành nói.

Năm 2005, Hà Nội đã phải bỏ quy định hạn chế đăng ký xe máy với người dân. Ảnh: Trọng Đảng.

Luật sư Trần Quang Mỹ, Giám đốc Công ty Luật Hùng Vương, Hà Nội, nhận xét: “Tất cả mức phí này chỉ là giải pháp tạm thời, về lâu dài sẽ không hợp lý vì chạm đến Hiến pháp và quyền tự do của người dân, việc cấm đăng ký xe máy trước kia của Hà Nội không thể tồn tại lâu là một ví dụ”.

Thạc sĩ Vũ Đình Hiền, Phó trưởng Bộ môn Đường bộ, ĐH Giao thông vận tải Hà Nội cũng cho biết, khi thành phố Hà Nội chưa tìm được hướng ra hiệu quả nhất cho vấn đề ùn tắc thì việc nâng cao các mức phí là biện pháp cần làm lúc này. Tuy nhiên, đây cũng chỉ là giải pháp tình thế. Hà Nội cần đầu tư mạnh cho cơ sở hạ tầng, quỹ đất giao thông - hiện nay mới chỉ có 8% trong khi các nước trong khu vực là 20 - 25%. “Ùn tắc giao thông ở Hà Nội là do cơ sở hạ tầng chưa đáp ứng được sự phát triển của đô thị, chứ lỗi chính ở đây không phải do sự gia tăng phương tiện”, thạc sĩ̃ Hiền nhấn mạnh.