Việc phát triển hướng ra biển Đông là vấn đề cần thiết và sống còn đối với TPHCM
“Để thích ứng với tình trạng biến đổi khí hậu (BĐKH) và phát triển một nền kinh tế năng động, TPHCM phải tiến ra biển Đông”. Đây là nhận định của các chuyên gia trong buổi hội thảo “TPHCM phát triển ra biển và thích ứng với BĐKH” do UBND TPHCM phối hợp với Đại sứ quán Hà Lan tại VN tổ chức ngày 14-6.
Cảng container Trung tâm Sài Gòn nằm trong khu đô thị Cảng Hiệp Phước, huyện Nhà Bè đưa vào sử dụng sẽ mở thêm cơ hội phát triển kinh tế cho TPHCM. Ảnh: THU THẢO
Biến TP thành thương cảng
Trong đồ án điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng TPHCM đến năm 2025 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt ngày 6-1- 2010 đã xác định hai hướng phát triển chính của TP là Đông Bắc (qua Long Thành- Dầu Giây, Đồng Nai) và hướng Nam (tiến ra biển) vì hai hướng này gắn với hai cổng giao thông lớn: ra biển Đông và các cảng biển (trong tương lai sẽ hình thành các cảng biển quốc tế).
Trong tương lai, khu đô thị nội thành mở rộng cũng phát triển chủ yếu về phía Đông với ưu tiên phát triển khu dân cư, khu đô thị mới với quy mô lớn đồng bộ về hạ tầng xã hội và hạ tầng kỹ thuật... Trên thực tế, TPHCM đang xây dựng khu đô thị cảng Hiệp Phước tại Nhà Bè là một trong những dự án hướng ra biển.
Theo Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Trung Tín, việc phát triển hướng ra biển Đông là vấn đề cần thiết và sống còn, bởi lẽ TP đang đối mặt với mực nước biển dâng do ảnh hưởng của tình trạng BĐKH cộng với tốc độ đô thị hóa quá nhanh. phát triển hướng ra biển sẽ giúp TP chủ động ứng phó với nước biển dâng.
“Bên cạnh đó, TPHCM có đường bờ biển dài 17 km sẽ thuận lợi cho việc quy hoạch đưa các cảng vận tải trong nội thành ra ngoại thành, kết hợp xây dựng một hệ thống dịch vụ logistics nhằm phát triển kinh tế biển. Chính vì vậy, TPHCM rất muốn hợp tác và học hỏi kinh nghiệm của TP Rotterdam của Hà Lan để xây dựng một TP cảng biển phát triển”- ông Tín nói.
Cần giải quyết nhiều vấn đề
Tuy đồng tình với quy hoạch hướng về phía Đông của TPHCM nhưng các đại biểu có mặt trong buổi hội thảo đều cho rằng đây cũng là một thách thức lớn đối với TP. Lý do khu vực này là một vùng thấp trũng và đang bị nước biển xâm nhập nên việc xây dựng cơ sở hạ tầng gặp rất nhiều khó khăn, tốn kém. Mặt khác, mở rộng TP về phía Đông nhất định sẽ ảnh hưởng đến rừng sinh thái ngập mặn Cần Giờ, gây tác động khôn lường về môi trường cho toàn TP và các khu vực lân cận.
Hiện nay có rất nhiều ý kiến cho rằng việc xây dựng về phía Nam và Đông Nam đã chặn đường thoát nước từ khu vực nội thành nên TP ngập càng thêm ngập, nếu không ưu tiên giải quyết bài toán chống ngập cho toàn TP, khu đô thị mới sẽ đứng trước nhiều rủi ro. Bà Phạm Thị Thanh Hải, Phó Viện trưởng Viện Quy hoạch thuộc Viện Nghiên cứu phát triển TP, cho rằng: Để xây dựng được cơ sở hạ tầng của một TP cảng biển như Rotterdam phải tốn chi phí rất lớn. “Phía Rotterdam cho biết họ dựa vào các công ty khai thác dịch vụ vận tải biển nhưng ta không thể học tập vì tìm đâu ra các doanh nghiệp triệu euro như của họ?”- bà Hải đặt vấn đề.
Trước những băn khoăn này, ông Nguyễn Trung Tín khẳng định các chuyên gia sẽ nghiên cứu để việc phát triển ra biển không ảnh hưởng đến rừng ngập mặn Cần Giờ. mặt khác, việc xây dựng các công trình ở phía Nam và phía Đông TP không hề chặn dòng chảy mà tình trạng ngập trong nội thành là do kết nối hệ thống cống thoát nước chưa đồng bộ, đến cuối năm 2010 khi cơ bản hoàn thành hệ thống thoát nước sẽ cải thiện đáng kể tình trạng ngập trong nội thành.
Bên cạnh đó, hiện nay TP đang thực hiện các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ xây dựng đê sông Sài Gòn (đê chính) và các đê nhỏ bên trong, kết hợp với bơm nước để giải quyết vấn đề ngập nước cho TP...
Ngoài ra, các đại biểu cũng đề nghị phía Hà Lan, đặc biệt là TP Rotterdam, có thể hỗ trợ cho TPHCM rà soát lại các quy hoạch (để bổ sung, chỉnh sửa nếu có điểm chưa được phù hợp), giúp đào tạo đội ngũ nhân lực và phát triển kinh tế. Đại diện Đại sứ quán Hà Lan tại VN hứa sẽ nghiên cứu các đề xuất của TPHCM và cho biết trên cơ sở buổi hội thảo này sẽ hoàn tất bản dự thảo đối tác chiến lược giữa hai nước để trình lên Chính phủ hai nước vào tháng 9 năm nay.
| Nhiều phường, xã thường xuyên bị ngập TPHCM là một trong 10 TP trên thế giới bị đe dọa nhiều nhất bởi BĐKH. Nhiệt độ ở TP từ 1960-2005 tăng khoảng 0,02oC, trong đó từ 1991-2005 tăng khoảng 0,033°C (tốc độ tăng nhanh dần). Hiện tại, có 154/333 xã, phường thường xuyên ngập úng, dự báo đến năm 2050 sẽ lên đến 177/333, chiếm 61% diện tích TP. Theo bộ Tài nguyên và Môi trường, nếu mực nước biển dâng thêm 75 cm sẽ có khoảng 204 km2 bị ngập (chiếm 10% diện tích TP); nếu dâng 100 cm sẽ có khoảng 472 km2 bị ngập. |