Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM Nguyễn Thành Tài, đây là số tiền cần phải đầu tư cho hạ tầng kỹ thuật TPHCM trong vòng 5 năm tới.
Trước sự eo hẹp kinh phí dành để đầu tư cho hạ tầng tại TPHCM, hình thức đầu tư PPP (hợp tác đầu tư Nhà nước – tư nhân) đang được chính quyền TP tận dụng triệt để.
Điều này đã được khẳng định tại hội nghị về nhu cầu đầu tư cơ sở hạ tầng tại TPHCM do Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng với UBND TPHCM tổ chức sáng 24-6.
Tuy nhiên, nhiều nhà đầu tư vẫn chưa mạnh dạn với PPP vì hình thức này vẫn còn chưa rõ ràng và thật sự “ăn điểm”.
Mới đáp ứng 15% nhu cầu
Trong lĩnh vực giao thông, ông Bùi Xuân Cường, Phó Giám đốc Sở GTVT TP, cho biết hiện tại TP đang kêu gọi đầu tư 25 dự án giao thông, như đường trên cao số 1, đường trên cao số 3, đường Phan Văn Hớn, nút giao ngã tư Hàng Xanh, vòng xoay Cây Gõ, đường Vành đai số 3 (đoạn 1 – đoạn 2), đường Vành đai số 4 (đoạn 1 – đoạn 2)...
Tổng vốn đầu tư cho số dự án này khoảng 117.000 tỉ đồng. Ban Quản lý đường sắt đô thị TPHCM cũng cần đến 4,9 tỉ USD (giai đoạn 2011-2015) để đầu tư cho 9 dự án gồm tuyến metro số 3a, 3b, tuyến monorail số 2 và số 3...
Trong giai đoạn từ năm 2010 – 2015, ngành cấp nước cũng kêu gọi đầu tư 5 dự án với tổng vốn 3.309 tỉ đồng. Trung tâm Điều hành Chương trình chống ngập nước TP kêu gọi đầu tư 10 dự án, đa phần là các dự án cống kiểm soát triều.
Cầu Phú Mỹ được xây dựng bằng hình thức BOT, hình thức được sử dụng ở nhiều công trình giao thông tại TPHCM
Tuy nhiên, đó chỉ là những con số sơ bộ. Theo tính toán của Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Nguyễn Thành Tài, trong vòng 5 năm tới, số tiền cần phải đầu tư cho hạ tầng kỹ thuật của TP gần 300.000 tỉ đồng và TP hoàn toàn không có khả năng đầu tư bằng túi tiền của mình!
Ông Cường tính toán thêm, trung bình mỗi năm TP cần khoảng 2 tỉ USD “đổ” vào lĩnh vực giao thông, tuy nhiên, thực tế mỗi năm, TP chỉ đáp ứng được khoảng 15% nhu cầu vốn cần thiết.
Ông Võ Quang Châu, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn, cho biết từ nay đến năm 2025 cần 4 tỉ USD để hoàn thiện mạng lưới cấp nước nhưng Nhà nước chỉ cân đối được 2 tỉ USD là “hết ga”.
Làm gì để PPP trở thành cây đũa thần ?
Chính vì TP không có khả năng tự đầu tư tất cả các dự án trên nên phải kêu gọi đầu tư bằng hình thức PPP, BOT (xây dựng – kinh doanh – chuyển giao) hay BT (xây dựng – chuyển giao) bên cạnh hình thức truyền thống là dùng nguồn vốn vay ODA.
Ông Đặng Huy Đông, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư, lưu ý: “Nếu làm như hiện nay thì 300 năm nữa chúng ta cũng chưa có được một tuyến tàu điện ngầm”. Theo đánh giá, hình thức PPP là một khuynh hướng đúng đắn mà nhiều nước trên thế giới đã áp dụng và cần thiết trong hoàn cảnh “con nhà nghèo” như TPHCM hiện nay.
Tuy vậy, bên cạnh ưu điểm nổi trội hơn những hình thức đầu tư trước đây, PPP vẫn còn rất mới mẻ đối với cơ quan chức năng lẫn nhà đầu tư. Theo ông Phan Hồng Quân, Giám đốc Quỹ Đầu tư hạ tầng của VinaCapital, hình thức PPP quá mới nên vai trò của Nhà nước rất quan trọng và phải được thể hiện bằng những chính sách rõ ràng.
Theo ông Đông, một trong những thách thức khi áp dụng hình thức PPP chính là năng lực soạn thảo bản hợp đồng bởi thực tế cho đến nay chưa có một hợp đồng PPP nào chặt chẽ cả! “Phải soạn hợp đồng làm sao Nhà nước không bị thiệt và nhà đầu tư có lợi nhuận thích hợp thì họ mới đầu tư” - ông Đông nhìn nhận.
| Chưa thu hút mạnh vốn đầu tư Đến nay, cả nước đã có trên 90 dự án đầu tư theo hình thức BOT, BTO (xây dựng – chuyển giao – kinh doanh) và BT với tổng vốn đăng ký 7,1 tỉ USD. Trong đó, các dự án công trình giao thông chiếm 70% và 95% về vốn, các dự án còn lại là công trình nhà máy điện, viễn thông và nhà máy xử lý nước. Tuy nhiên, theo đánh giá, hình thức PPP vẫn chưa thu hút mạnh vốn đầu tư tư nhân, đặc biệt là lĩnh vực giao thông. |