Trong bốn vật phẩm được đấu giá đêm 11-11-2010, bộ rễ cây thiên nhiên có hình dáng long - ly - quy - phụng, với tên gọi “Tứ linh hội tụ” là được mong chờ nhiều nhất. Ai cũng tò mò và nóng lòng được chiêm ngưỡng một tác phẩm nghệ thuật thiên tạo với giá khởi điểm lên đến hai triệu USD. Rốt cuộc, đây cũng là câu chuyện bi hài...
NHỮNG BÍ ẨN VỀ BỘ “TỨ LINH HỘI TỤ”?!
Trước khi chương trình “Đêm hội hoa hậu trái đất và doanh nhân hướng về miền Trung” bắt đầu, những thông tin có liên quan đến bộ tứ linh và chủ nhân của nó đã được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng. Hành trình rước bộ tứ linh từ Hà Nội đến TPHCM cũng được tổ chức rất long trọng, có sự tham gia của Ngọc Hân - hoa hậu VN năm 2010. Trên đường đi, ngày 7-11-2010, đoàn rước dừng chân đúng nơi xe khách gặp nạn trong đợt lũ vừa qua tại tỉnh Hà Tĩnh để làm lễ cầu siêu cho những nạn nhân xấu số. Tiếp tục chuyến đi, cả đoàn dừng chân tại tượng đài 2-9 TP. Đà Nẵng dâng hương và làm lễ cầu an. Được biết, bộ tứ linh là tác phẩm nghệ thuật độc đáo gồm bốn linh vật được thiên tạo bằng chất liệu gỗ lũa tỏa hương. Hơn nữa, hành trình hội tụ của bộ tứ linh giới thiệu là “cơ duyên trời định”. Khi biết tin toàn bộ số tiền đấu giá bộ tứ linh này sẽ được ủng hộ hết cho từ thiện, chúng tôi đã cố gắng tìm gặp anh Võ Ngọc Hà - chủ nhân của bảo vật (cũng là GĐ Trung tâm nội thất - sinh vật cảnh Lâm Đồng) để xin được “diện kiến”. Theo lời kể của anh Hà, hành trình đi tìm bộ tứ linh rất huyền bí và linh thiêng. Do có niềm đam mê, tâm huyết với nghệ thuật từ nhỏ, anh thường len lỏi khắp rừng sâu để tìm những tác phẩm thiên tạo độc đáo. “Chỉ cần nghe tin ở đâu có tác phẩm lạ là tôi có mặt ngay, dù nơi đó cách xa hàng trăm cây số” - anh Hà bộc bạch. Bốn linh vật được anh tìm kiếm trong vòng 5 năm tại các vùng rừng núi tỉnh Lâm Đồng.
Bộ tứ linh được đấu giá với giá khởi điểm 2 triệu USD
Chim phụng là một trong bốn tứ linh được tìm thấy đầu tiên vào năm 2005 tại suối Cát, thị xã Bảo Lộc, Lâm Đồng. Hành trình tìm thấy chim phụng cũng rất lạ thường. Anh Hà kể: “Hôm đó, anh vào rừng một mình thì nghe được một tiếng chim hót rất lạ. Là một người có kinh nghiệm về rừng núi, nhưng anh chưa bao giờ nghe được thứ âm thanh nào lạ như thế. Sau đó một ngày, anh cố tình quay lại khu vực này để tìm hiểu, thì không nghe được tiếng chim hót nữa. Anh kiên trì ngồi đợi từ 10 giờ sáng đến gần hai giờ chiều, nhưng mọi thứ xung quanh vẫn yên ắng. Khát nước, anh Hà định quay trở lại xe và tính chuyện trở về. Khi đi qua một con suối, anh lại gần để rửa tay. Ngước mắt nhìn lên, anh Hà thấy mỏm cây gỗ bị đổ gần đấy có hình thù rất lạ, giống như một con chim đang cúi xuống uống nước. Tháo gỡ những phần đất đá bám quanh, anh Hà thấy rõ dáng của một con chim phượng đang bay. Vui mừng vì tìm được vật lạ, anh mang về nhà để chiêm ngưỡng.
Bốn năm sau, vật linh thứ hai mới được tìm thấy. Dạo đầu năm 2009, anh Hà thường xuyên làm việc ở các vùng hồ đầm ở huyện Di Linh. Một buổi sáng đẹp trời, anh đang khảo sát sình lầy ở xã Hòa Bắc thì thấy ở phía xa có một vật nhô lên khỏi mặt đầm. Anh lội bùn ra và không thể ngờ được đó là một gốc cây lớn có hình dạng giống như con rùa. Khi vật lạ được đưa lên xe thì trời cũng nhá nhem tối. Xe chuyển bánh về thành phố. Đi được khoảng vài trăm mét, chiếc xe đột ngột dừng lại vì gặp hố ven đường. Bước xuống xe để tìm vật gì đó lấp hố lại, anh Hà bất ngờ gặp một khúc gỗ nằm chênh vênh bên vệ đường có hình giống một con sư tử. Hai vật linh được tìm thấy cùng một ngày khiến anh Hà vui mừng khôn xiết và bắt đầu nghĩ đến bộ tứ linh. Đã tìm thấy được ly-quy- phụng, chỉ còn thiếu con vật cuối cùng là long để có được một bộ tứ linh, anh Hà chợt lóe lên ý định tìm cho bằng được linh vật này để tham gia chương trình triển lãm đặc biệt về sinh vật cảnh tại dịp kỷ niệm “Đại lễ ngàn năm Thăng Long - Hà Nội”.
Theo anh Hà, long được tìm thấy trong một hoàn cảnh vô cùng đặc biệt. Khi ngày triển lãm sắp đến gần, anh định bỏ cuộc vì đã quá mệt mỏi tìm kiếm nhưng chẳng thu được kết quả gì, thì đột nhiên trong đêm hôm đó, anh mơ thấy một con rồng trắng. Điều lý thú nhất là hình ảnh con rồng đang bay lên luôn lởn vởn trong đầu của anh Hà. Sáng hôm sau, vừa mới thức dậy, như có linh tính mách bảo, anh Hà quyết định đến nơi tìm được khúc gỗ có hình con chim phụng. Thật diệu kỳ, chỉ sau ít phút dạo quanh bờ suối, anh Hà thấy một khúc gỗ cong queo nằm lăn lóc gần đó. Tiến lại gần, anh sửng sốt khi khối gỗ màu trắng có hình dáng của con rồng đang bay. Cũng cùng là thứ gỗ lũa nhưng đây lại là bạch long. Anh Hà cho biết: việc tìm thấy bộ tứ linh đúng là duyên trời, lộc trời. Mang tác phẩm tham gia triển lãm, anh Hà nhận được giải “tác phẩm nghệ thuật xuất sắc tại triển lãm sinh vật cảnh toàn quốc” Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội. Theo một Cty quản lý bộ tứ linh, hiện có khá nhiều người giàu có ở nước ngoài muốn mua nhưng anh Hà không muốn bán, dù số tiền thu về là không nhỏ. Anh Hà nói: “Nếu bộ tứ linh này thực sự giúp được những người bất hạnh của cuộc sống này thì việc không còn sở hữu chúng là điều xảy ra bất cứ lúc nào”. Có lẽ đó cũng chính là lý do khiến anh Hà quyết định lấy bảo vật trên để đấu giá từ thiện quyên góp tiền cho đồng bào bão lũ miền Trung.
Anh Hà - chủ nhân bộ tứ linh
RẮC RỐI BẮT ĐẦU…
Được tham dự toàn bộ chương trình đấu giá đêm 11-11-2010, chúng tôi thấy có khá nhiều điều kỳ khôi. Vì sao chủ nhân của bộ tứ linh hội tụ không được nhắc đến trong suốt thời gian diễn ra buổi đấu giá, trong khi vật đấu giá có giá khởi điểm lên đến hai triệu USD? Anh Hà vẫn ngồi lặng lẽ ở khán phòng. Đến khi kết thúc đấu giá với số tiền mua bảo vật là 47,9 tỷ đồng. Các MC ra sức tung hê người thắng đấu giá, bỏ quên vị chủ nhân. Không được phát biểu về ý nghĩa của chương trình, không được bắt tay người thắng cuộc, anh Hà đành ra về trong im lặng.
Báo CATP ra ngày 25-11-2010 có đăng bài phản ảnh về vụ “bể sô” một cách nặng nề của chương trình đêm hôm đó. Toàn bộ số tiền đấu giá 74 tỷ đồng chỉ là số ảo. Trong đó, bộ tứ linh với số tiền đấu giá cuối cùng là 47,9 tỷ đồng thực sự đã có chủ. Hoàn toàn không phải là người “ảo” như ba bảo vật còn lại, nhưng cuối cùng vẫn có quá nhiều tranh cãi khiến bộ tứ linh ở một nơi, người thắng đấu giá ở một ngả. Kết thúc chương trình, anh Đạt - đại diện Cty gốm sứ Bảo Long, người thắng đấu giá bộ tứ linh đã lên sân khấu bắt tay bà Nguyễn Thị Huệ - Chủ tịch Hội chữ thập đỏ TPHCM. Nhưng sau đó, mọi việc diễn ra vô cùng lộn xộn và phức tạp.
Tại buổi họp báo ngày 23-11-2010, bà Huệ đưa ra một bản ghi nhớ của đại diện Cty gốm sứ Bảo Long cho biết: sẽ không đồng ý mua bộ tứ linh nữa, vì chủ nhân của bảo vật đã tự ý chở về Lâm Đồng. Liệu trong quá trình vận chuyển, bộ tứ linh có còn là hàng thật nữa hay không? Thay vào đó, Cty Bảo Long hứa sẽ chuyển cho Hội chữ thập đỏ một tỷ đồng (chia làm ba đợt) để ủng hộ đồng bào bị bão lũ miền Trung. Điều đáng nói là cả Ban tổ chức lẫn Hội chữ thập đỏ TPHCM vẫn còn rất nhiều mâu thuẫn khi trả lời báo giới. Riêng bộ “Tứ linh hội tụ”, cả ông Đinh Gia Diên - GĐ Cty đá quý Gia Gia và bà Huệ đều khẳng định: nếu đấu giá thành công, chủ nhân của bảo vật (tức anh Hà) chỉ nhận lại số tiền gốc 2 tỷ đồng, còn bao nhiêu sẽ chuyển hết cho Hội để ủng hộ cho bà con vùng lũ. Nhưng đó chỉ là thỏa thuận miệng, vì giữa Hội chữ thập đỏ TPHCM và chủ nhân của bộ tứ linh chưa hề ký với nhau bất cứ văn bản cam kết nào về việc sẽ cho từ thiện bao nhiêu trong số tiền bán đấu giá. Điều khó hiểu nữa là, vì sao bộ tứ linh lại có thể tham gia đấu giá, với giá khởi điểm lên đến 2 triệu USD. Vì lẽ gì? Phải chăng là vì hành trình tìm kiếm đầy bí ẩn mà anh Hà đã kể? Theo bà Huệ, anh Hà yêu cầu Cty Bảo Long phải mang đủ tiền lên Lâm Đồng thì mới chịu giao bảo vật. Điều đó đã khiến cho người thắng đấu giá “bỏ cuộc chơi”. 47,9 tỷ đồng lại “tuột mất”.
Chiều 24-11-2010, chúng tôi đã liên lạc với anh Hà. Qua điện thoại, anh cho biết: anh đang trên đường xuống TPHCM và đã chuẩn bị đầy đủ giấy tờ để đòi lại 2 triệu USD từ Cty CP truyền thông Asean C&C (Cty bảo trợ bộ “Tứ linh hội tụ”). Được biết, giữa hai bên đã ký bản cam kết: sau khi đấu giá, anh Hà sẽ nhận được toàn bộ số tiền ứng với mức giá khởi điểm, còn đấu giá được bao nhiêu thì giao hết cho từ thiện. Khi được hỏi vì sao anh lại mang bảo vật về lại Lâm Đồng? Anh Hà cho biết, kết thúc chương trình đã mấy ngày qua, nhưng cả Ban tổ chức lẫn người thắng đấu giá không hề liên lạc với anh. Không thể nhìn bảo vật “đội mưa, đội nắng” ở ngoài trời, anh đành chở về Lâm Đồng.
Rõ ràng, có quá nhiều mâu thuẫn phát sinh xung quanh vụ đấu giá bộ tứ linh. Sự thật ly kỳ về quá trình tìm kiếm bộ tứ linh có đúng như lời anh Hà đã kể?! Cả chúng tôi cũng bị “sốc” khi biết tin anh Hà sẽ lấy lại 2 triệu USD. Nếu điều đó xảy ra thì bộ tứ linh kia thật sự sẽ không còn ý nghĩa từ thiện. Những lời bộc bạch sẽ ủng hộ cho những người bất hạnh của anh Hà cũng chỉ là hình thức. Và cuộc đấu giá vô tình bị biến thành nơi mua bán, lợi dụng mục đích từ thiện để bán đồ vật với giá cao ngất ngưởng. Có lẽ khi biết được sự thật này, không chỉ người thắng đấu giá mà hàng vạn người xem truyền hình cũng sẽ cảm thấy bị xúc phạm?!
NGỌC SƠN - MỸ THANH (CATP)