Theo sự môi giới của Nguyễn Văn Hà (trú tại thôn Thắng Phúc, xã Ngư Lộc, huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa), nhiều gia đình đã nộp cho Hà tổng số tiền 136,5 triệu đồng/trường hợp, để đổi lại việc con họ được đưa sang Angola làm việc trong thời gian 3 năm với mức lương 800USD/tháng. Song sự thật vô cùng phũ phàng, ngay khi người lao động đặt chân xuống sân bay Luanda (Angola), họ mới phát hiện ra đây chỉ là trò lừa đảo.
Ông Tô Văn Hiến - có con trai Tô Văn Cường, được ông Hà đưa sang Angola - đang đứng ngồi không yên. Ảnh: Anh TuấnTin lời đường mật
Ông Tô Văn Bún (trú thôn Nam Vượng, xã Ngư Lộc) kể: Ngày 15.5.2012, ông Nguyễn Văn Hà đến gia đình ông cũng như nhiều gia đình khác tư vấn về thị trường xuất khẩu lao động sang Angola. Ông Hà “nổ”: “Sang Angola, NLĐ sẽ được ký kết hợp đồng với Cty có uy tín. Con em họ sẽ làm việc và hưởng mức lương 800USD/người/tháng. Ngoài ra, NLĐ còn được hỗ trợ các khoản bảo hiểm tai nạn LĐ, tài trợ chỗ ăn ở, đi lại, tài trợ tiền vé máy bay về nước khi hết hạn hợp đồng...”.
Nhiều gia đình đã đi vay tiền nộp cho ông Hà để lấy một tờ giấy biên nhận với lý do “tạm nhận thủ tục, hồ sơ và tiền phí xuất cảnh”. Vì đa phần NLĐ vùng biển không có tay nghề ngoài kinh nghiệm đánh bắt hải sản trên biển, nên mọi người thắc mắc sang Angola làm công việc gì? Ông Hà nói, sang đó có nhiều việc phổ thông không cần phải có tay nghề. Song thực tế, ông Hà vẫn thu thêm mỗi người 500.000 đồng để đi mua chứng chỉ nghề.
Sau khi nhận số tiền đặt cọc lần đầu 20 triệu đồng, ông Hà đưa họ ra Hà Nội để đến Chi nhánh Cty CP XNK tổng hợp II có trụ sở tại 66 Lạc Trung, Q.Hai Bà Trưng, Hà Nội (Cty XNKTH II) ký kết hợp đồng tư vấn LĐ đi làm việc tại Angola. Trong hợp đồng nêu: “Bên Cty XNKTH II tư vấn trung thực về thị trường Angola như cuộc sống, công việc, lương bổng, thủ tục giấy tờ, chế độ làm việc. Trong quá trình làm việc, nếu NLĐ phát sinh mâu thuẫn với chủ sử dụng LĐ hoặc xảy ra rủi ro, Cty XNKTH II sẽ hỗ trợ tối đa tư vấn pháp luật, liên hệ với chủ sử dụng LĐ bảo vệ quyền lợi cho NLĐ”.
Sự thật phũ phàng
Có được “bảo bối” là hợp đồng tư vấn LĐ đi làm việc tại Angola, ông Hà thu trọn vẹn số tiền 136,5 triệu đồng của ít nhất 13 LĐ ở Hậu Lộc, với lời hứa đưa sang Angola làm việc cho một tập đoàn lớn. Ngày 16.1.2013, ông Hà đưa 13 LĐ ra sân bay lên đường đến ''miền đất hứa''. Và sự thật vô cùng phũ phàng, 13 LĐ Hậu Lộc trở nên bơ vơ ngay khi vừa đặt chân tới đất nước Angola. Họ lang thang trong tình cảnh không biết bấu víu vào đâu, nên đã mua sim thẻ điện thoại gọi về cho ông Hà yêu cầu giải quyết.
Trong số 13 NLĐ sang Angola ngày 16.1, có anh Bùi Thanh Xuân may mắn thoát khỏi vùng đất khắc nghiệt trở về nước cách đây ít ngày. Anh Xuân kể: “Khi chúng tôi đặt chân xuống sân bay, không có một đơn vị nào ra tiếp nhận. Sau đó có một người tự xưng tên Minh, quê Hà Tĩnh, đến đón về nhà cho tạm trú trên tinh thần đồng hương giúp đỡ lẫn nhau. Tiếp đó có anh Lê Xuân Dũng - PCT cộng đồng người Việt tại Angola - đến thăm và cho anh em 100USD để mọi người mua gạo sống qua ngày. Một tuần sau, anh Minh đưa mọi người đến ở trong ngôi nhà hoang và cho bì gạo”.
Cũng trong tối đầu tiên, 13 LĐ ở Hậu Lộc cư ngụ trong ngôi nhà hoang, có 3 người Việt Nam đi trên chiếc xe tải đến đón họ đến công trường làm việc. Anh em LĐ đến đây làm cho ông chủ tên là Hùng hơn 2 tháng. Tính ra được trên 30 công, nhưng chỉ được ứng 100USD/người. “Làm ở đây áp lực công việc lớn, không được ký kết hợp đồng, lương bổng thì không có nên chúng tôi gọi về đề xuất với anh Hà cho chuyển công trường. Sau đó, có một người của anh Hà sang Angola đưa mọi người làm cho một ông chủ da đen khác. Làm ở đây cũng không khá hơn gì. Cơm trưa ăn vào lúc 3 giờ chiều. Khi làm được gần một tháng thì ông chủ này không cho ứng tiền nên anh em phải góp tiền lại mua gạo nấu cháo ăn” - anh Xuân kể.
Hiện nay, vẫn còn hơn 10 LĐ cư trú tại Hậu Lộc đang lang thang trên đất nước Angola. Đại diện các gia đình có con em bị Nguyễn Văn Hà lừa đã làm đơn gửi đến chính quyền xã Ngư Lộc cầu cứu. Ông Nguyễn Văn Huấn - PCT UBND xã Ngư Lộc - cho biết: “Chúng tôi đã liên lạc với Cty XNKTH II tìm hướng giải quyết đưa số LĐ còn ở Angola về nước; song mọi việc chưa được giải quyết cụ thể. Hơn thế, do việc các gia đình này tự ý bắt tay với anh Hà đưa LĐ sang Angola nên tình hình diễn biến rất phức tạp.