Trước kỳ thi tốt nghiệp THPT 2013, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT yêu cầu báo chí không được vội đưa tin tiêu cực thi cử vì sợ thí sinh hoang mang không làm được bài, và giờ Bộ trưởng đã chính thức làm như vậy.
Theo tờ VNE, trong ngày đầu thi tốt nghiệp THPT 2013 (2/6), dù cả chục thí sinh ở Hà Nội, Đà Nẵng, Quảng Nam... bị đình chỉ thi do mang điện thoại và tài liệu vào phòng thi, nhưng báo cáo cuối ngày của Bộ GD&ĐT chỉ nêu: “Những vi phạm quy chế thi đã được kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm túc”.
Cụ thể, Hà Nội có 7 trường hợp bị lập biên bản và đình chỉ thi, trong đó có 3 em mang điện thoại di động vào phòng thi; Đà Nẵng có 3 thí sinh mang điện thoại vào phòng nhưng chưa sử dụng thì bị giám thị phát hiện và lập biên bản; Quảng Nam có 4 thí sinh bị đình chỉ thi… ngoài ra còn hàng trăm trường hợp bỏ thi vì nhiều lý do khác nhau.
Tuy nhiên, báo cáo nhanh cuối ngày thi đầu tiên của Bộ GD&ĐT không nêu các trường hợp vi phạm như mọi năm, chỉ tổng kết ngắn gọn: “Kỳ thi đã diễn ra trật tự, an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế; không khí trường thi ở các Hội đồng coi thi trên phạm vi toàn quốc nhìn chung trật tự, an toàn; những vi phạm quy chế thi đã được kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm túc”.
Bà Vương Thị Bích Thúy (phải), Chủ tịch Hội đồng coi thi Trường THPT Marie Curie (Hải Dương) và giám thị phòng thi với tập “phao” thi vừa thu giữ của thí sinh. Ảnh: TTO.
Có vẻ như Bộ Giáo dục đang thực hiện rất nghiêm chỉ đạo của Bộ trưởng Phạm Vũ Luận, khi Bộ trưởng sợ rằng “lúc các em học sinh đang làm bài mà tiếp nhận được thông tin ấy (tin tiêu cực – PV) là sốc, không làm được bài”, “không có gì vội trong vấn đề xử lý sai phạm, xử lý thông tin về sai phạm. Nếu đã có chứng cứ thì một hai ngày sau xử lý chứ có mất gì đâu”. Và vì vậy, dù thực tế một số tỉnh có thí sinh vi phạm quy chế thi đã bị xử lý, nhưng Bộ Giáo dục không vội vã đưa vào báo cáo cuồi ngày, mà có khi để vài hôm kỳ thi kết thúc sẽ có trong báo cáo.
Vì theo Bộ trưởng Luận, chúng ta nên chống tiêu cực trong giáo dục một cách có trách nhiệm, chất lượng để đảm bảo môi trường thi cử cho các em học sinh được yên tĩnh và chúng ta không bị những thông tin của những người hoặc vô tình hoặc cố ý làm mất ổn định môi trường sư phạm. (Bộ trưởng Phạm Vũ Luận nói bên hành lang Quốc hội sáng 21/5).
Nhiều bậc phụ huynh, thí sinh chắc chắn sẽ phải cảm ơn Bộ trưởng nhiều lắm vì đã biết lo lắng cho con cái họ, đã không đưa số học sinh bị xử phạt vi phạm vì báo cáo, coi như là chưa ai vi phạm, để những thí sinh nào có ý định vi phạm thì cứ yên tâm mà vi phạm, không phải lo lắng, hoang mang vì đã có… tiền lệ thí sinh bị xử lý.
Giả sử số liệu vi phạm được công bố, chắc chắn nhiều thí sinh sẽ hoang mang lắm, đã có thí sinh bị đình chỉ thi vì mang tài liệu, sử dụng điện thoại, thì nhiều thí sinh khác sẽ thế nào, khi mà sau buổi thi phóng viên các báo ghi nhận “phao thi” vứt trắng các địa điểm thi.
Còn báo chí muốn lấy thông tin tiêu cực, sai phạm để đưa ư, Bộ trưởng Giáo dục từng chỉ đạo rằng, Chủ tịch UBND các tỉnh thành trên cả nước trong các kỳ thi tốt nghiệp, đại học tới đây phải có trách nhiệm chỉ đạo các cơ quan truyền thông trao đổi kỹ với cơ quan chức năng trước khi đăng tải các thông tin nhạy cảm liên quan đến thi cử, như lộ đề, đề thi có sai sót, tiêu cực trong kỳ thi... (nếu có).
Và giờ đúng là như vậy, trong báo cáo tổng kết ngày thi đầu tiên của Bộ GD&ĐT không có thống kê số trường hợp vi phạm quy chế thi bị xử lý, mà chỉ có câu đánh giá là thi an toàn, nghiêm túc, những trường hợp vi phạm đã bị xử lý và chấm hết. Vì vậy, để có được số liệu xử lý sai phạm thi cử các báo phải “trao đổi” với Sở GD&ĐT các tỉnh để tự cập nhật số liệu.
Có lẽ việc không đưa số liệu xử lý vi phạm quy chế thi vào báo cáo là mục đích của Bộ Giáo dục, khi muốn các báo muốn đưa tin tiêu cực, sai phạm phải liên hệ với các địa phương, chứ không thể lấy số liệu của Bộ rồi đưa lung tung, vội vàng, dễ làm các thi sinh hoang mang, ảnh hưởng tới cả kỳ thi.
Mà sao báo chí cứ phải sốt sắng với mấy cái số liệu sai phạm, tiêu cực thi cử vậy nhỉ, việc đưa những thông tin này chậm một vài ngày đâu có sao, trước sau gì, trong báo cáo tổng kết cả đợt thi Bộ Giáo dục sẽ có số liệu đầy đủ, tổng hợp trên cả nước, lúc đấy đưa tin thoải mái, có gần trăm đứa vi phạm ngày đầu tiên mà cứ phải nhặng xị hết cả lên, thật chả đâu vào với đâu.
Từ câu chuyện về số liệu tiêu cực kể trên lại nghĩ tới đề thi môn Văn về lòng tốt, tình thương yêu, cứu giúp đồng loại, câu 2 của đề Văn năm nay yêu cầu các thi sinh “viết một bài văn ngắn bày tỏ suy nghĩ của anh/chị về hành động dũng cảm cứu người của học sinh Nguyễn Văn Nam”, cậu bé học lớp 12, Trường trung học phổ thông Đô Lương 1 (huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An), đã dũng cảm cứu được 5 em học sinh khác thoát chết đuối, còn mình thì kiệt sức và bị nước cuốn trôi.
Không hiểu lãnh đạo Bộ Giáo dục hiểu thế nào về lòng tốt, tình thương? Nếu nhìn vào báo cáo không có số liệu các trường hợp sai phạm bị xử lý, phao thi trắng trường mà “kỳ thi đã diễn ra trật tự, an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế; không khí trường thi ở các Hội đồng coi thi trên phạm vi toàn quốc nhìn chung trật tự, an toàn”, phải chăng với Bộ, lòng tốt với thí sinh là không đưa tiêu cực để thí sinh và phụ huynh khỏi hoang mang, bối rối. Còn Bộ thì yêu cầu học sinh của mình phải thật thà, dũng cảm, thương yêu, cứu giúp đồng loại?
Còn người viết, quả thực đang rất bối rối, cứ theo cách làm và dạy của Bộ Giáo dục thì không biết thực sự lòng tốt phải hiểu thế nào mới phải?
Phạm Thanh (Phunutoday)