| Các em học sinh lớn thì bỏ học vào rừng chặt đót. Ảnh: P.A |
Điều này tôi chứng kiến được dọc theo tuyến đường Trà Bồng – Trà Phong, thấy từng nhóm trẻ tay cầm rựa hăm hở vào rừng. Em Hồ Văn Đông, học sinh lớp 7, Trường THCS Trà Lâm, huyện Trà Bồng thổ lộ rằng, mỗi ngày em chặt được hơn 20 kg đót. Số tiền kiếm được em gửi cho ba mẹ trả nợ. Hỏi có bỏ học đi chặt đót không thì Đông giãi bày: “Mấy hôm trước thì ngày nào cũng chặt đót nên bỏ học…”.
Tôi bước vào mấy lớp học ở Trà Lâm, thấy bàn ghế học sinh dư thừa nhiều chỗ ngồi. Theo một lãnh đạo Phòng giáo dục huyện Tây Trà, những ngày đầu sau Tết Tân Mão, nơi nào học sinh đến lớp được khoảng 70% là mừng rồi. Thầy Định – hiệu phó Trường THCS Trà Lãnh, huyện Tây Trà giải thích thêm: "Cứ đến mùa đót là vậy, học sinh cứ nghỉ học “giã gạo” hôm đi hôm nghỉ. Đến hết mùa đót (cuối tháng Giêng) thì các em lại đi học đông đủ hơn".
Ăn tết Tân Mão 2011 xong, già Hồ Văn Non, ở thôn Trà Xanh, xã Trà Lâm, huyện Trà Bồng (Quảng Ngãi) kêu lũ con, cháu lại bảo: "Lũ mày mỗi đứa mài rựa cho bén đi để vô rừng chặt đót, mang về mà lấp cái bụng đang chuẩn bị thiếu gạo ăn đây". Nói là làm, già cầm rựa đi trước, sau đó con trai, con dâu và đứa cháu nhỏ đang học cấp một cũng theo ông lên rừng.
| Còn các em nhỏ ở nhà phơi và bó đót phụ gia đình. Ảnh: P.A |
Thường thì trong năm, do thiếu ăn hay lo mua sắm tết, nhưng không có tiền nên đồng bào tìm đến các quán buôn bán để mượn tiền, cân gạo, mắm muối, thậm chí ngay cả quần áo mặc. Đến mùa đót, đồng bào lại vào rừng chặt, mang về bán hay cấn nợ lại cho người mà họ từng mượn trước. Bà Hồ Thị Chính bảo: "Gặp năm nào đót có giá thì đủ trả được nợ cho hàng quán, còn nếu gặp giá cả ế ẩm thì lắm người chặt đót bong cả da tay mà nợ vẫn không trả được". Hiện tại, giá đót tươi là 2.000 đồng/kg. Giá đót khô từ 100.000 – 130.000 đồng/mét.
Cứ đến mùa đót là xảy ra những “cơn sốt” bỏ học…
PHẠM ANH (SGTT)