Sau khi có thông tin nhiều doanh nghiệp (DN) tăng giá thuốc quá cao gây ảnh hưởng cho người bệnh, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu đã yêu cầu Cục Quản lý dược xem xét lại việc kê khai giá thuốc của các DN, đồng thời chỉ đạo Thanh tra Bộ Y tế lên kế hoạch thanh tra giá thuốc trên thị trường.
Kể từ khi Luật Dược có hiệu lực đến nay, việc quản lý giá thuốc nhập khẩu vẫn chưa thực hiện được. Ảnh: HỒNG THÚY
Kê khai giá… trên trời
Những ngày đầu ra quân, các đoàn kiểm tra đã phát hiện nhiều sai phạm trong kê khai giá thuốc. Mặc dù không điểm mặt chỉ tên từng loại thuốc và DN sai phạm nhưng theo ông Nguyễn Việt Hùng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý dược, sai phạm chủ yếu là giá kê khai chênh lệch nhiều so với giá bán thực tế; một số DN sản xuất, nhập khẩu thuốc đã tự ý điều chỉnh giá bán mà không tiến hành kê khai lại, gây ảnh hưởng tới thị trường thuốc…
Cuối tuần qua, Cục Quản lý dược có văn bản khẩn gửi các sở y tế và DN sản xuất, nhập khẩu thuốc yêu cầu xem xét lại giá thuốc đã kê khai cũng như xử lý theo quy định một số cơ sở có giá kê khai bất hợp lý. Theo đó, trước ngày 18-3, các DN phải rà soát giá các thuốc đã kê khai, kê khai lại đang có hiệu lực; giá bán thực tế của tất cả các loại thuốc do cơ sở sản xuất, nhập khẩu và báo cáo về cục. Nếu các mặt hàng có giá đã kê khai chênh lệch so với giá bán thực tế thì phải kê khai lại cho phù hợp.
Hiện nay, việc quản lý giá thuốc dựa trên các yếu tố giá nhập khẩu thực tế và các khoản thuế, chi phí của đơn vị… Thế nhưng, các cơ quan quản lý chỉ mới nắm được các khoản thuế, còn giá nhập khẩu và các chi phí khác do DN tự kê khai. Năm 2008, Bộ Y tế đã đồng ý cho các DN điều chỉnh giá thuốc với biên độ từ 10% - 20% nhưng đến nay, giá những sản phẩm này chỉ bán bằng 50% - 70% giá kê khai.
Chẳng hạn, thuốc bổ sung canxi Calcium floliret được một DN nhập về với giá 8,55 USD/hộp (tỉ giá nhập khi đó là 16.600 đồng/USD). Cộng các chi phí như thuế, cửa hàng, lưu kho thì giá vốn lên tới 228.542 đồng/hộp. Giá được DN đăng ký kê khai từ ngày 31-12-2007 là 256.244 đồng/hộp sau khi cộng thêm lãi, thuế GTGT nhưng thực tế giá bán loại thuốc này là 183.000 đồng/hộp.
Giá bán chỉ bằng 30% - 40% giá kê khai
Giá thuốc tăng liên tiếp đang trở thành nỗi lo của rất nhiều người bệnh. Những vấn đề liên quan đến giá và quản lý giá thuốc không năm nào là không được nhắc đến nhưng việc kiểm soát vẫn rơi vào bế tắc.
Theo quy định tại Luật Dược, các cơ sở sản xuất, nhập khẩu phải kê khai giá thuốc trước khi lưu hành trên thị trường; khi thay đổi giá, phải kê khai lại với cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền và bảo đảm giá thuốc không cao hơn các nước trong khu vực có điều kiện kinh tế tương đương Việt Nam. Thế nhưng, kể từ khi Luật Dược có hiệu lực đến nay, việc quản lý giá thuốc nhập khẩu vẫn chưa thực hiện được. Kẽ hở này đã tạo cơ hội cho các DN sản xuất, nhập khẩu thỏa sức kê khai giá “ảo” và bán thuốc với giá trên trời.
Theo kết quả kiểm tra được Thanh tra Sở Y tế Hà Nội công bố mới đây, tất cả các mặt hàng thuốc tăng giá đều không có giá bán cao hơn giá kê khai hoặc kê khai lại, thậm chí một số loại thuốc dù đã tăng giá nhiều lần song giá bán chỉ bằng 30% - 40% giá kê khai.
| Nhiều kẽ hở Sau khi Thông tư 11/2007/YT-TC-CT về quản lý giá thuốc được liên bộ Y tế, Tài chính và Công Thương ban hành, lãnh đạo Cục Quản lý dược cho biết để tránh tình trạng DN dược công bố giá “đón đầu”, cơ quan quản lý sẽ căn cứ vào giá nhập khẩu (CIF) của thuốc cùng hoạt chất, nồng độ hoặc hàm lượng và quy cách đóng gói tại một số nước trong khu vực để quy định giá thuốc ngoại bán ra không được cao hơn giá CIF trung bình của các nước này. Như vậy, các cơ sở tự định giá nhưng phải căn cứ vào chi phí nhập khẩu, sản xuất, lưu thông, chi phí bán hàng... theo quy định, sau đó cơ quan quản lý giá thuốc chỉ tiến hành hậu kiểm. Lãnh đạo Bộ Y tế cũng thừa nhận quy định về kê khai giá thuốc đang có sơ hở vì các DN khi nhập khẩu chỉ phải khai báo giá CIF với cơ quan hải quan rồi đưa ra thị trường bán, trong khi giá khai báo CIF thường không được kiểm chứng. |
Khánh Anh (NLD)