Uczymy się polskiego
![]() |
| Ảnh: minh họa |
Chữ cái (Alphabet)
Trong tiếng Ba lan có 32 chữ cái:
а A: (a) ą Ą: (ông) b B: (be) c C: (Ce) ć Ć: (cie); d D: (de) e E: (e) ę Ę: (eng) f F: (ef) g G: (gie) h H: (ha) i I: (i) j J: (jot) k K: (ka) l L: (el) ł Ł: (eł) m M: (em) n N: (en) ń Ń: (eń) o O: (o) ó Ó: (u) p P: (pe) r R: (er) s S: (es) ś Ś: (eś) t T: (te) u U: (u) w W: (vu) y Y: (igrek) z Z: (det) ź Ź: (ziet) ż Ż: (żet)
Chữ cái gồm có nguyên âm và phụ âm.
Nguyên âm (samogłoska): а, ą, e, ę, i, o, ó, u, y (А, Ą, E, Ę, I, O, Ó, U, Y)
Phụ âm (spółgłoska): b, c, ć, d, f, g, h, j, k, l, ł, m, n, ń, p, r, s, ś, t, w, z, ź, ż (B, C, Ć, D, F, G, H, J, K, L, Ł, M, N, Ń, P, R, S, Ś, T, W, Z, Ź, Ż)
Phụ âm ghép: cz, ch, dz, dź, dż, sz, rz.
Nhóm phụ âm kêu gồm có: b, d, g, j, w, z, ź, ż, dz, dż, dź
Nhóm phụ âm không kêu gồm có: p, c, ć, cz, ch, s, sz, f, k, t.
Các phụ âm kêu thường có cặp với phụ âm không kêu và khi đọc có thể biến đổi cho nhau: b – p (chleb), w – f (krew), dz – c (ksiądz), z – s (raz) ź – ś (weź), d – t (sad), g – k (róg), dź – ć (miedź), ż – sz (nóż), rz – sz (trzy), h – ch (chyba).
Phụ âm cũng có thể là phụ âm cứng hoặc mềm:
Phụ âm cứng: b, c, cz, d, dz, dż, f, g, h, ch, k, l, ł, m, n, p, r, s, sz, t, w, z, ź, ż
Phụ âm mềm: b, ć, dź, ń, ś, ź
Lekcja pierwsza
(bài 1)
Rozmowa (nói chuyện)
Anna jest Polką-koleżanką Trunga.
Anna i Trung pracują w Centrum Handlowym w Wolce Kosowskiej.
Anna: Trung? Cześć.
Trung: Cześć, Anna! Co słychać?
Anna: Dziękuję, dobrze, a u ciebie?
Trung: W porządku.
Dialog (hội thoại)
Anna: Co to jest?
Trung: To jest centrum handlowe.
Anna: Kto to jest?
Trung: To jest pan Andrzej - kupiec.
Anna: Jest to hala handlowa?
Trung: Tak, to jest duża hala handlowa.
Anna: Czy jesteś handlowcem?
Trung: Nie, nie jestem handlowcem
Anna: Gdzie ty pracujesz?
Trung: Ja jestem pracownikiem, pracuję w Chińskim Centrum Handlowym GD. A ty?
Anna: Ja jestem pomocnikiem kucharza w restauracji wietnamskiej w Centrum ASG.
Trung: Spieszę się do pracy . Do zobaczenia.
Anna: No to do jutra.
Nowe słowa (từ mới)
cheb: bánh mì
ksiądz: cha xứ.
sad: vườn
róg: góc.
nóż; con dao
chyba: có lẽ
krew: máu
miedź: kim loại đồng
raz: lần,
tym razem: lần này
weź: cầm lấy (chia thể mệnh lênh động từ wziąć)
lekcja: bài học.
dobrze: tốt.
nowy (a, e): mới.
Polka: phụ nữ Ba Lan.
słowo: từ vựng.
u ciebie: còn anh.
co: cái gì.
kto: ai.
duży (a, e): lớn.
pan: ông, ngài;
pani: bà.
w porządku: tốt đẹp, đâu vào đấy.
handlowiec: người buôn bán, kinh doanh.
Jest, są: là
Polak: người Ba Lan (đàn ông).
koleżanka: bạn gái.
hala handlowa: dãy nhà buôn bán, kinh doanh.
wietnamski (a, e): thuộc về Việt Nam
pracować (ja pracuję, ty pracujesz..): làm việc
chiński (a, e): thuộc về Trung quốc.
pracownik: người lao động.
kupiec: nhà buôn, người mua.
uczymy się polskiego: chúng tôi học tiếng Ba Lan.
centrum: trung tâm.
handlowe: buôn bán, thương mại.
restauracja: nhà hàng.
cześć: chào (dùng cho bạn bè thân quen).
do zobaczenia: tạm biệt.
pomocnik: người phụ việc, giúp việc.
kucharz: đầu bếp.
spieszę się: vội vàng.
do jutra: hẹn ngày mai.
czy: trợ từ ghi vấn (đúng không)
gdzie: ở đâu.
słychać: nghe.
Co słychać: thấy thế nào?
dziękuję: cám ơn.
praca: việc làm
Gramatyka (ngữ pháp)
Đại từ nhân xưng (ja, ty, on, ona, my, wy, oni, one) dùng với động từ być thời hiện tại:
Số ít Số nhiều
Ja jestem: tôi là.
My jesteśmy: chúng tôi là.
Ty jesteś: anh là.
Wy jesteście: các anh là.
On, ona, ono jest: nó là
Oni, one są: chúng nó là
Tính từ sở hữu: swój, swoja, swoje (của mình, riêng), po swojemu; theo cách của mình
Ví dụ:
Ja posiadam swój samochód: tôi có ô-tô của mình.
Każdy ma swoją przeszłość: Ai cũng có một quá khứ riêng.
Wszystko ma swoje przyczyny: Tất cả có nguyên nhân của nó.
Ty robisz po swojemu: Anh làm theo cách của mình.
My uczymy się polskiego po swojemu: Chúng tôi học tiếng Ba Lan theo cách riêng.
