Hàng năm, cứ đến ngày Tết Hàn thực (ngày mồng 3 tháng 3 âm lịch), nhà nhà lại xay bột, đồ đỗ xanh, làm bánh trôi bánh chay, đây cũng là để tưởng nhớ đến người thân vào những ngày tháng cuối Xuân. Dù chỉ là thành phần phụ trong nguyên liệu chế biến bánh trôi, bánh chay, nhưng nếu thiếu đi mùi hương của hoa bưởi, bánh sẽ không còn mang vị của tiết trời tháng 3, người thưởng thức sẽ không cảm nhận được đúng vị của món bánh trong ngày Tết này.
Tháng 3 lại ùa về để tiễn Xuân đi và chào Hè đến, ta thấy sự góp mặt của những bông hoa bưởi trắng ngần được túm thành từng chùm nhỏ trên mọi con phố, làm người qua lại không khỏi xao xuyến hít hà cái hương thơm thanh nhã toả ra từ những bông hoa bé nhỏ ấy. Cái hương thơm phảng phất, nhưng nồng nàn len lỏi đến mọi ngõ ngách của phố phường, cũng đủ khiến người ta quên đi khói bụi, sự ồn ào, xô bồ của thành phố mà nhớ đến mùi vị nơi quê nhà. Những gánh hàng rong bán hoa lại xuất hiện trên mọi nẻo đường của thành phố, người người không quên dừng chân mua vài chùm hoa, mang hương hoa về nhà, để xua đi cái mùi ẩm mốc của những ngày trời nồm để lại.
Trong ngày Tết Hàn thực được thưởng thức món bánh trôi, bánh chay mà có chút hương hoa bưởi thì thật tuyệt vời. Với những nhà chuyên làm bột sắn dây, khi những lớp bột trắng phau được phơi khô, đến ngày đóng gói cũng là lúc người ta gom hoa bưởi sạch, đem ướp cùng, hương hoa thấm đượm vào bột. Những chiếc bánh chay trắng ngần, dẻo thơm với nhân đậu xanh chín đều được chan ngập bởi chè sắn dây dậy mùi hương bưởi, chúng quyện lại với nhau một cách hài hoà, tạo nên bát bánh chay đúng hương vị cổ truyền của ẩm thực dân tộc. Hay với những viên bánh trôi trắng tròn tròn thêm chút tinh dầu hoa bưởi, để khi ta thưởng thức, nó trôi tuột một cách nhẹ vào trong, đọng lại dư vị mà ta nhớ mãi.
Cái vị thanh ngọt của món bánh quyện với cái hương thơm nồng nàn mà dịu mát của hương hoa, cũng đủ để người thưởng thức cảm nhận được nét mộc mạc mà tinh tế của loại bánh dành cho ngày Tết Hàn thực này. Những bát bánh chay, bánh trôi được cúng trên bàn thờ tổ tiên với hương bưởi nhẹ nhàng thể hiện lòng tôn kính, sự tưởng nhớ của con cháu đối với ông bà cha mẹ trong ngày Tết Hàn thực với món ăn mang hương vị của tiết trời tháng 3 và đây cũng là nét đẹp trong văn hoá truyền thông của ngườii Việt, đặc biệt là trong lĩnh vực văn hoá ấm thực.
Giống như ngày Tết Hàn thực không thể thiếu món bánh trôi, bánh chay, hương bưởi cũng không thể thiếu trong hai món bánh dân dã này. Nhẹ nhàng hương bưởi đến kéo theo ngày Tết Hàn thực về với đất Việt, nhà nhà lại sum họp thưởng thức món ăn quê mở đầu cho tháng 3, tháng hoa bưởi dịu dàng nhưng nồng nàn, say đắm.
Trang Nguyễn - MonngonHanoi.com