Giáo sư Nguyễn Lân Dũng, thành viên Hội đồng tư vấn về Khoa học - Giáo dục (Ủy ban TƯ MTTQ Việt Nam) cho rằng, dự thảo nghị định đưa ra khung học phí phổ thông như vậy, nếu các tỉnh đều chọn mức thu cao nhất để lo cho điều kiện giảng dạy tốt hơn của các nhà trường thì sẽ rất khó khăn cho nhiều gia đình.
Gia đình nghèo lo lắng
“Mức thu cho từng đối tượng chênh lệch nhau khá lớn, vì vậy rất cần sự công tâm của cấp tỉnh, cùng với sự sâu sát của thầy cô giáo từng lớp, từng trường trước khi tham mưu cho giám đốc Sở GD-ĐT và Chủ tịch UBND tỉnh. Vì vậy, cần có sự tham gia giám sát của MTTQ các cấp đối với quyết định thu học phí này”, giáo sư Nguyễn Lân Dũng đề xuất.
 |
| Nhiều chuyên gia cho rằng tăng học phí chưa đồng nghĩa với việc nâng cao chất lượng giảng dạy. Ảnh: Trung Kiên |
Ở góc độ người làm công tác khuyến học, giáo sư Phạm Tất Dong, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Khuyến học Việt Nam cho rằng, trong điều kiện kinh tế hiện nay không nên tăng học phí, bởi gánh nặng đặt trên vai người dân càng lớn hơn. Trên thế giới, hầu hết các nước đang trong giai đoạn phát triển không tăng học phí vì đây là phúc lợi xã hội rất có ý nghĩa của người dân. “Hiện nay, ngoài tiền học phí và các khoản phải đóng theo quy định thì muốn vào trường điểm, trường công phụ huynh cũng phải đóng khoản ngoài quy định hàng triệu đồng, chưa kể tình trạng lạm thu chưa được giải quyết”, ông Dong nói.
| “Việc trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm phải đi kèm với sự giám sát của lãnh đạo ngành (các cấp) cùng với sự phản ánh của phụ huynh học sinh, sinh viên. Với các hệ thống đào tạo ngoài công lập, việc thu học phí nhất thiết phải tương xứng với chất lượng đào tạo. Nhưng giám sát chuyện này rất khó. Liệu Bộ GD- ĐT có đủ sức kiểm tra giám sát đến việc thu và sử dụng học phí của ngần ấy các trường học ngoài công lập (từ mầm non đến ĐH) hay không?”. |
Nhiều chuyên gia giáo dục cũng quan ngại, việc miễn học phí bậc tiểu học (phổ cập) nhưng lại thu học phí mẫu giáo sẽ khiến nhiều gia đình chấp nhận cho con em tự học ở nhà. Như vậy sẽ khó đảm bảo chất lượng cho chất lượng đầu vào của cấp tiểu học.
Một giáo sư công tác lâu năm trong ngành cũng bày tỏ lo ngại trước quy định về việc sử dụng học phí như dự thảo, bởi kinh phí tăng thêm có khi chỉ được chi cho việc bồi dưỡng cho giáo viên mà không lo nâng cao trang thiết bị dạy học, cơ sở trường lớp (nhất là những nơi không có cả nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn).
Cần thí điểm trước khi thực hiện
Vẫn theo giáo sư Nguyễn Lân Dũng, mặc dù dự thảo nghị định quy định khá cụ thể về các chính sách hỗ trợ các đối tượng con em dân nghèo ở nông thôn và thành thị , nhưng với mức học phí hiện nay nhiều gia đình học sinh, sinh viên đã thấy rất khó khăn rồi. Trên thực tế, nhiều gia đình nghèo không dám vay tiền cho con học ĐH vì cho rằng ra trường rất khó xin việc làm hoặc phải “chạy” với số tiền khá lớn mới có việc làm.
Vì vậy, giáo sư Dũng kiến nghị, nên làm thí điểm một năm học, sau khi đã bộc lộ hết tất cả mọi khó khăn, trở ngại, rà soát số lượng sinh viên nghèo phải bỏ học... thì mới chính thức ban hành nghị định để thực hiện đến năm 2015.
Cùng quan điểm này, bà Trần Thị Thoan, THPT Liên Hà (huyện Đông Anh, Hà Nội) cho biết, với học sinh ngoại thành không phải gia đình nào cũng khá giả nên việc chi trả cho giáo dục không phải ai cũng có thể đáp ứng. Hiện nay, ngoài học phí, học sinh phải đóng nhiều khoản khác. Nếu như Bộ GD- ĐT cho tăng học phí mà không chấn chỉnh nghiêm hiện tượng lạm thu thì cơ hội học tập cho học sinh nghèo ngày càng hạn chế.
Quảng Dân (Đất việt)