Ông Đạt, cha một học sinh tiểu học trên địa bàn quận Bình Thạnh (TP.HCM), cho biết đi học về con ông thường than đói. Hỏi thì con ông trả lời suất cơm do trường đăng ký không ngon, lại nguội lạnh nên ăn ít, thậm chí không ăn. “Con vài người bạn học bán trú ở các trường khác cũng giống con tôi. Suất ăn 15.000-16.000 đồng đâu phải ít, nấu nhiều càng có lợi nhưng không hiểu họ nấu nướng thế nào khiến học sinh phải đói” - ông Đạt buồn bực.
Bà Hương, mẹ học sinh một trường tiểu học từng xảy ra ngộ độc thực phẩm trên địa bàn quận 11, nghĩ rằng gửi con học trường bán trú sẽ an tâm việc ăn uống, không ngờ về nhà con luôn kêu đói. “Hiện buổi trưa vợ chồng tôi thay phiên chở con về nhà cho ăn uống rồi chở tới trường. Thà chịu cực nhưng không bận tâm chuyện no, đói” - bà Hương nói.
Không ăn xế nhưng suất cơm trưa 16.500 đồng do cơ sở KS (Gò Vấp) cung cấp cho một trường THCS quả thật ít ỏi, chỉ chừng một muỗng thịt và chút canh rau. Ảnh: TRẦN NGỌC
Thức ăn ít ỏi, nguội lạnh
Hiệu trưởng các trường bán trú ngại tiếp xúc và từ chối khéo với báo chí khi muốn tìm hiểu suất ăn của học sinh.
Tôi vào một trường tiểu học bán trú để “mục sở thị” suất ăn của học sinh. Thật bất ngờ, cơ sở QM (quận 12) là nơi cung cấp suất ăn công nghiệp cho trường này và cũng là cơ sở đã gợi ý chi hoa hồng cho tôi mỗi suất ăn là 7%.
Mới 10 giờ, xe chở cơm đã có mặt tại trường. Hàng trăm khay nhựa đựng cơm, thức ăn được chuyển xuống chất dưới đất. Những thau canh nguội lạnh đặt hớ hênh cạnh giá để giày dép của học sinh.
Gần 11 giờ, các khay cơm đã nguội ngắt được bày lên bàn, vài nhân viên phục vụ múc canh cho vào khay. Với suất ăn 14.000 đồng (cả ăn xế), tôi chỉ thấy ít thịt bằm xào chung nấm rơm, canh giá hẹ đậu hủ, không có trái cây tráng miệng. Vì thức ăn ít, lại nguội nên nhiều học sinh bỏ dở bữa cơm.
Tôi cũng tìm cách vào một trường THCS có trên 700 học sinh bán trú để kiểm chứng suất ăn của cơ sở KS. Nhiều khay cơm nguội lạnh cũng được chất chồng dưới đất trước mỗi phòng học. Số còn lại sắp sẵn trên bàn ăn.
Với mỗi suất 16.500 đồng (không có ăn xế), tôi đếm được năm, sáu miếng thịt nạc nhỏ kho khô và phần canh cùng trái chuối. Học sinh chỉ được bổ sung thêm cơm và canh. Biết được Hợp tác xã Thương mại-Dịch vụ KS (Gò Vấp) là cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp cho trường này, tôi gọi điện thoại tìm hiểu.
Suất ăn được chất chồng dưới đất tại một trường học bán trú. Ảnh: TRẦN NGỌC
“Tiêu chuẩn mỗi trường mỗi khác!”
Trong vai hiệu trưởng một trường THCS khá đông học sinh bán trú, tôi gọi điện thoại đến Hợp tác xã KS để ký hợp đồng cung cấp suất ăn. Bà M., quản đốc cơ sở, bảo phải trừ thuế 10% cho mỗi suất ăn. Do vậy, nếu suất ăn trị giá 16.000 đồng (không ăn xế) thì thực tế chỉ còn 14.400 đồng. “Cơ sở sẽ chi riêng cho anh 7% tiền suất ăn còn lại (14.400 đồng). Ngoài ra, tặng thêm khoảng 30 suất ăn cho các cô bảo mẫu của trường” - bà M. nói.
Tôi hỏi hoa hồng 7% trên mỗi suất ăn có thấp hơn các trường khác không, bà M. trả lời: “Mỗi trường có một tiêu chuẩn khác nhau nhưng tiêu chuẩn cho anh (tức 7%) là cao rồi đó”. Bà M. còn trấn an: “Tôi bảo mật thông tin. Chuyện này chỉ anh, tôi và lãnh đạo cơ sở biết. Ngay cả phòng GD&ĐT tôi còn không nói”.
Hai hôm sau, bà M. lại gọi điện thoại cho tôi dò hỏi việc hợp đồng cung cấp suất ăn. Trao đổi vài câu, bà chuyển điện thoại cho một người tên Ch., xưng là lãnh đạo Hợp tác xã KS để bàn bạc tiếp.
Lấy lý do hai lần tận mắt chứng kiến suất ăn công nghiệp do cơ sở KS cung cấp cho một trường học quá ít nên tôi lưỡng lự, chưa thể ký hợp đồng. Bà Ch. thanh minh: “Thức ăn chia ra khay như vậy nhưng thực tế có… châm thêm, kể cả món mặn”. Bà Ch. còn nói muốn gặp riêng tôi để trao đổi thêm và hứa hẹn: “Sẽ có những điều khoản tốt hơn, không phải mấy phần trăm như chị M. nói”.
Tôi tìm cách hoãn binh, bảo sẽ lấy ý kiến của hội cha mẹ học sinh. Bà Ch. liền nói: “Tôi cung cấp suất ăn cho nhiều trường học, tiếp xúc nhiều hiệu trưởng. Hiệu trưởng toàn quyền quyết định cơ sở cung cấp suất ăn, không việc gì phải hỏi ý kiến phụ huynh học sinh”.
Quả thật do suất ăn của học sinh gánh quá nhiều chi phí, lại còn trích để “lót tay” cho hiệu trưởng nên phần cơm bị teo tóp là điều không tránh khỏi.
| Bị bớt khẩu phần, trẻ không thể học tốt Ông Phạm Thành Long, phụ trách y tế trường học thuộc Sở GD&ĐT TP.HCM, cho biết trong gần 1.130 trường bán trú từ bậc mầm non đến THPT chỉ có 905 trường có bếp ăn tập thể, còn lại phải đặt suất ăn công nghiệp. Sở không quy định số tiền mỗi suất ăn công nghiệp mà do trường và hội cha mẹ học sinh quyết định nhưng phải đảm bảo đủ chất dinh dưỡng. Trong khi đó, bác sĩ Đỗ Thị Ngọc Diệp, Phó Giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM, nhận định nếu mỗi suất ăn công nghiệp chỉ còn trên dưới 10.000 đồng (cả ăn xế) thì không chắc suất ăn nào cũng đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng. Nếu không cung cấp đủ năng lượng, học sinh dễ mỏi mệt, buồn ngủ, tiếp thu bài chậm và ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của trẻ. |
(Còn tiếp)
TRẦN NGỌC (PLTP)