Một số gameshow truyền hình của Việt Nam được mua bản quyền từ chương trình giải trí ăn khách của nước ngoài. Đây được xem là lựa chọn để lôi kéo thị phần người xem, thu lợi từ quảng cáo và từ các hoạt động quảng bá, tài trợ. Việc các chương trình này thu hút được một lượng khán giả không nhỏ chứng tỏ tư duy nghe nhìn của người Việt ngày càng được quốc tế hóa. Tuy nhiên, không ít người trong số đó chưa thỏa mãn với tinh thần lan tỏa của các chương trình Việt hóa này.
Cái gốc vẫn là ý tưởng nhân văn
Với kịch bản được mua từ Fremantle Media, trải qua ba mùa, Vietnam’s Idol gieo vào lòng khán giả những cảm xúc mới lạ về cách mà êkíp chương trình đào tạo một idol cũng như cách mà những giọng ca trẻ biến mình thành một idol trong mắt giới trẻ. Ý nghĩa của chương trình đã được công nhận khi những giọng ca có thực lực lần lượt đăng quang và tạo dựng được những thành công cơ bản sau cuộc thi như Phương Vy, Uyên Linh, Văn Mai Hương... Được sản xuất dựa trên bản nhượng quyền của loạt chương trình truyền hình thực tế do BBC Worldwide sở hữu thương hiệu, Bước nhảy hoàn vũ - Dancing with the stars là sự pha trộn giữa truyền hình thực tế và biểu diễn kết hợp thi đấu khiêu vũ thể thao. Từng được mua bản quyền và sản xuất thành công ở 32 quốc gia, hai mùa Bước nhảy hoàn vũ ở Việt Nam đã thu hút được sự quan tâm của khán giả. Đây được xem là món ăn lạ miệng trong khẩu vị của nhiều khán giả Việt Nam. Cách mà các nghệ sĩ lao động hết mình để chương trình đạt được thành công cũng giúp khán giả tiếp cận được những mặt đời thường khá gần gũi của họ.
Là chương trình truyền hình thực tế được mua bản quyền dựa trên kịch bản chương trình America’s Next Top Model của hãng CBS Studios International, Mỹ, Vietnam’s Next Top Model đã sáng tạo thêm những bối cảnh phù hợp với văn hóa Việt Nam nhưng vẫn giữ được tinh thần của chương trình. Nghề mẫu ở Việt Nam chưa thực sự chuyên nghiệp, vì vậy việc cần thiết của một chương trình truyền hình thực tế sẽ củng cố và hoàn thiện những tính cách, ứng xử của một người mẫu thời trang cần có.
 Các thí sinh dự thi Vietnam’s Next Top Model 2011. |
Những phản ứng chân thật nhưng tạo được sức hút là điều mà khán giả đón nhận ở chương trình Con đã lớn khôn - phiên bản Việt của chương trình truyền hình thực tế nổi tiếng từ Nhật Bản Hajimete no Otsukai do hãng Nippon Television (Nhật Bản) thực hiện. Những diễn viên nhí hết sức đáng yêu của chương trình đã giúp chuyển tải những vấn đề về cách nuôi dạy con cái của bố mẹ thông qua những diễn tiến hoàn toàn tự nhiên, không dàn dựng. Mới đây Cặp đôi hoàn hảo, gameshow giải trí được mua bản quyền từ chương trình Just the Two of Us của đài BBC, Vương quốc Anh gây được ấn tượng tốt bởi cách mà các cặp đôi hy sinh, hỗ trợ cho nhau. Những giọt nước mắt của cặp đôi hoàn hảo nhất và sự công nhận của khán giả, ban giám khảo chứng tỏ về cơ bản chương trình đã thành công. Bên cạnh đó, việc phát hiện ra những giọng ca rung động lòng người được xem là một trong những thành công của chương trình.
Và những lỗi trong khâu chế biến
Những giọng ca như Quốc Thiên, Thanh Duy, Ngọc Ánh dù đoạt thứ hạng cao tại các Vietnam’s Idol vẫn không thể bứt phá và đắt hàng tại các sân khấu lớn. Một phần do sức bật của bản thân chưa thực sự nổi trội, mặt khác, sự hỗ trợ của Ban tổ chức hậu Vietnam’s Idol chưa thể giúp các thí sinh có được một hậu phương vững vàng để “cất cánh”. Cái mác idol tưởng đã có thể giúp ích cho bước đầu sự nghiệp của các ca sĩ trẻ vô tình lại thành trở ngại khi họ thực sự khó khăn để có được thành công thứ hai trên con đường ca hát lâu dài.
Vietnam’s Next Top Model 2011 vẫn đang “trên đường” nhưng cách mà êkíp sản xuất chương trình bê y nguyên kịch bản cứng nhắc của nước ngoài, không phù hợp với ứng xử của người Việt. Đó là cách Ban giám khảo yêu cầu thí sinh tạo dáng với nhện, chuột, cách mà Ban giám khảo “vỗ mặt” thí sinh, kết quả bị bại lộ bởi thí sinh bị loại và lời qua tiếng lại giữa Ban giám khảo và thí sinh.
Cặp đôi hoàn hảo tưởng sẽ hoàn hảo đến phút cuối thì lại gặp hàng loạt những sự cố mất điểm với khán giả. Đầu tiên là scandal dàn dựng tình cảm, tiếp đó là phát ngôn gây sốc của một vài thí sinh, đỉnh điểm là Ban giám khảo bị lên án và nghi án sắp xếp kết quả. Vì vậy, mặc dù nhiều cặp đôi tạo được ấn tượng mạnh mẽ, vẫn không đỡ nổi gánh nặng mà những hạt sạn khổng lồ giáng xuống. May mắn là về phút cuối, chương trình đã kịp gây dấu ấn khi lựa chọn được cặp đôi xứng đáng nhất, thoát khỏi nghi án sắp xếp kết quả.
Việt Nam chưa đủ tầm để có thể sản xuất nhiều chương trình thu hút được lượng khán giả cao và ổn định. Vì thế, việc mua bản quyền các chương trình giải trí nước ngoài được coi là một trong những giải pháp thay thế thông minh và mang lại hiệu quả cao. Việc của những nhà sản xuất Việt là phải làm sao để chương trình thực sự mang hơi thở gần gũi, thuần Việt mà vẫn hiện đại. Cách ứng xử, lựa chọn chính xác ra những ứng viên chiến thắng xứng đáng nhất trong các gameshow truyền hình sẽ giúp ghi điểm trong lòng khán giả, tạo đà cho sự nở rộ của chương trình những mùa sau.
Thụy Ninh (SK&ĐS)