Xung quanh câu chuyện vì sao những cuộc thi tìm kiếm tài năng chính thống của các cơ quan quản lý nhà nước đang ngày càng trở nên đìu hiu, thậm chí bị thất sủng, Người đưa tin đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Đào Mạnh Hùng, vụ trưởng Vụ Đào tạo (Bộ VH-TT&DL) để hiểu rõ hơn về vấn đề này.

“Chúng tôi chỉ thua … sự ầm ĩ”
Thưa ông, nhiều người cho rằng, các cuộc thi tìm kiếm tài năng do các Bộ, Sở, Hội tổ chức thường không được quảng bá thông tin rộng rãi?
Chương trình gần đây nhất là Hội thi tìm kiếm tài năng trẻ học sinh, sinh viên các trường văn hoá văn nghệ, thể dục thể thao và du lịch lần thứ nhất được tổ chức tại Đà Nẵng. Cuộc thi này đã được tổ chức họp báo với sự tham gia của gần 20 đầu báo. Tuy nhiên, đa số những người tham gia chủ yếu là phóng viên thường trú tại địa phương nên việc quảng bá thông tin về chương trình không được cập nhật một cách tốt nhất.
So sánh với những chương trình khác trên truyền hình như The Voice hay Idol thì những hội thi, liên hoan của nhà nước rất lép vế về sức hấp dẫn và thu hút, điều đó sẽ khiến các nghệ sĩ bị thiệt thòi, ông có nghĩ như vậy?
Chương trình này chủ trương tìm kiếm tài năng trong phạm vi các trường văn nghệ, thể dục và du lịch. Mục đích là đánh giá lại chất lượng về đào tạo. Tài năng tức là hiệu quả của việc đào tạo. Và chúng tôi muốn biết, phương pháp đào tạo các lĩnh vực nghệ thuật, thể dục, du lịch hiện nay đã thực sự đúng chưa. Học trò giỏi thì phải có thầy giỏi. Cho nên hội thi này cũng chủ trương tôn vinh những người thầy ưu tú. Chúng tôi tổ chức chương trình không nhằm mục đích quảng cáo, câu khách hay làm dịch vụ như các cuộc thi khác cho nên vấn đề truyền thông cũng được chủ trương hạn chế, chứ không ầm ĩ như những chương trình khác.
Một chương trình lớn như thế mà nghệ sĩ không được tôn vinh thì sẽ rất lãng phí, trong khi các gameshow giải trí lại có thể đưa một người từ vô danh trở thành ngôi sao nổi tiếng, thưa ông?
Chúng tôi không gọi những tài năng này là nghệ sĩ. Họ chỉ đơn giản là học sinh, sinh viên tham gia hội thi. Chương trình của chúng tôi mang tính sư phạm chứ không phải giải trí. Chúng tôi cũng không chủ trương phát hiện hay lăng xê ai đó thành ngôi sao âm nhạc hay điện ảnh gì, mà chỉ là đào tạo các cử nhân nghệ thuật. Còn việc sau này họ có trở thành nghệ sĩ này nọ đó là do xã hội công nhận.
Tài năng hay chỉ là chút năng khiếu?
Thưa ông, danh hiệu nghệ sĩ ưu tú, nghệ sĩ nhân dân đều hoàn toàn do nhà nước công nhận. Hơn nữa, nghệ thuật thuộc về người trẻ và họ có quyền được toả sáng khi có tài năng?
Tôi nghĩ rằng, các chương trình truyền hình bây giờ như Tìm kiếm tài năng Việt, hay Idol…, mang tiếng là tìm kiếm tài năng nhưng đó đã thực sự là tài năng chưa. Hay chỉ là một chút năng khiếu được thồi phồng hay tung hô một cách thái quá. Tài năng muốn phát triển, cần phải có một lộ trình, một sự đào tạo bài bản. Không thể như thần thánh, sau một đêm đã trở thành sao. Nhiều trường hợp tôi thấy mọi người khuếch trương tên tuổi của các em quá. Vô tình huyễn hoặc và tạo áp lực cho các em. Tài năng nên được phát triển một cách tự nhiên. Trong các hội thi, hội diễn, chúng tôi luôn có thái độ khắt khe với các em trong vấn đề chuyên môn. Bên cạnh phát hiện và đào tạo tài năng nghệ thuật, chúng tôi cần bồi dưỡng cho các em về nhân cách, sự khiêm tốn để các em không mắc phải căn bệnh ngôi sao như nhiều bạn trẻ sớm nổi tiếng hiện nay.
Nghệ thuật rất cần sự thăng hoa, nếu khiêm tốn quá chưa hẳn là đã tốt với các nghệ sĩ?
Đó là khiêm tốn về đạo đức nghề nghiệp. Còn với công tác đào tạo, chúng tôi luôn làm bài bản, chỉn chu. Bởi các hội diễn, hay hội thi đều là những cái nôi để phát hiện nhân tài cho nền nghệ thuật nước nhà. Họ sẽ là những giảng viên giỏi trong tương lai ở các trường nghệ thuật chuyên nghiệp.
Cám ơn ông!
Đào Bích (thực hiện)
Nguoiduatin.vnLiên hoan sân khấu chuyên nghiệp năm 2012 sẽ được khai mạc vào ngày 14/7 tới tại Huế. Không ít người cho rằng, số phận của nó cũng không khác gì các kì hội diễn cũ, thậm chí, một vài ông bầu, nghệ sĩ (ông bầu Huỳnh Anh Tuấn, giám đốc sân khấu Idecaf, TPHCM) có những phát biểu tỏ thái độ coi thường và từ chối tham gia hội diễn. Trước vấn đề này, ông Nguyễn Thành Nhân, Trưởng phòng Quản lý nghệ thuật, Cục Nghệ thuật biểu diễn cho biết: “Thư mời tham gia hội diễn là sự thể hiện thiện chí của nhà nước. Tham gia hay không là quyền của mỗi đơn vị. Tuy nhiên, cần trân trọng những cố gắng của cơ quan chức năng khi họ đã dày công tổ chức một sân chơi lớn cho bộ môn sân khấu. Còn về vấn đề ngân sách, nhà nước chỉ hỗ trợ được một phần, thậm chí chúng tôi có sự hỗ trợ là tốt rồi. Các đơn vị tham gia, họ phải xác định là tự tìm kiếm nhà tài trợ hoặc lấy nguồn ngân sách của mình. Liên hoan sân khấu là nơi để thi thố tài năng, trao tặng huy chương. Chúng không mang giá trị vật chất như một số người đã nói nhưng lại vô cùng có ý nghĩa về mặt tinh thần cũng như đối với sự nghiệp của nghệ sĩ”.