Philipp Rösler có tài khai thác triệt để hiệu quả truyền thông tự do. Trang mạng của ông còn có cuốn "sổ ý kiến" mở ngỏ, ai cũng có thể viết hoặc mở đọc, với lời tựa: "Ngay bây giờ ông bà có thể sử dụng sổ ý kiến này. Tôi rất vui mừng nhận được sự tham gia của ông bà". Có không ít bút tích người Việt trong đó, coi ông là biểu tượng của thế hệ trẻ đầy sức mạnh và tràn hy vọng, là tấm gương sáng cho con em người Việt noi theo.
LTS: Tuần qua, người Việt ở Đức ai cũng phấn chấn, trầm trồ và hãnh diện, khi biết nhân vật chính trị đang nổi nhất chính trường Đức bước vào nội các chính phủ mới, là một người gốc Việt cả cha lẫn mẹ. Ngoài dòng máu Việt, chính trị gia này có bí quyết gì khiến người ta phải trầm trồ là "cực nhanh", "rất kỳ lạ", và "ít bị tranh cãi" ngay khi ông bước chân vào chính trường. Mời đọc bài viết của TS Nguyễn Sĩ Phương (CHLB Đức).
Trong Olympic bóng đá người ta nín thở theo dõi từng giây phút cuối cùng của trận chung kết thế nào, thì nước Đức sau bầu cử ngóng đợi tân chính phủ cũng hồi hộp vậy. Pha giật gân trong chính phủ Đức lần này là chính trị gia gốc Việt, Philip Rösler, 36 tuổi, được chọn làm Bộ trưởng Y tế Đức, một bộ luôn đụng chạm đến những vấn đề phức tạp nhất, liên quan đến an sinh trực tiếp của trên 80 triệu dân Đức; truyền hình, đài, sách, báo, trang mạng hâm mộ gọi ông như trên sân khấu, thể thao, điện ảnh, nào là siêu tài tử, siêu sao, siêu hạng, siêu tài năng, siêu chính khách, vũ khí bí mật của đảng FDP (1*), người có sự nghiệp thẳng đứng... - chẳng còn từ ngữ nào hơn.
Truyền thông thu hút dư luận công chúng bằng cách khai thác mọi ngõ ngách về ông. Tờ báo Bild Đức tháng trước giật tít: 10 bí mật cuộc sống của Tân Bộ trưởng Y tế:
1- Học trường dòng, cưới bạn gái là người Phụ lễ Nhà Thờ, đỡ đầu tín ngưỡng cho ông, bà Wiebke, hiện cũng là bác sỹ, 31 tuổi.
2- Hâm mộ tài tử danh ca, dương cầm Áo, Udo Jürgens và tài tử nhạc sỹ, danh ca, diễn viên Đức Herbert Grönemeyer.
3- Thích 2 món ăn nhanh từ mỳ sợi, Đức gọi là Salz-Lakritz và Miracoli, bởi ông không có thời gian thưởng thức, tiệc tùng.
4- Từng muốn trở thành giáo viên vật lý. Khi học bác sỹ ông chọn chuyên ngành mắt bởi liên quan nhiều đến kiến thức vật lý.
5- Giỏi xướng ngôn kịch rối, khi khám chữa cho trẻ em, ông dùng bàn tay múa rối búp bê diễn trò, miệng ngậm lại nói rít qua kẽ răng, từng từ một, để thu hút chúng chú ý quên sợ hãi.
6- Thích các chuyện giả tưởng không liên quan đến đời thực, các truyện phiêu lưu, để giải toả căng thẳng trong công việc chính trị, mê truyện nhiều tập Harry Potter nổi tiếng thế giới của nữ văn sỹ Anh, bà Joanne K. Rowling.
7- Có một trí nhớ hình ảnh cực tốt. Diễn thuyết khó và dài bao lâu đều không cần bất cứ giấy tờ gì. Có thể nhớ từng từ một bài diễn văn viết, chỉ cần đọc nó chăm chú một vài lần. Hiệu quả diễn thuyết của ông lớn, nhờ thường tập luyện trước bục y như thật tại văn phòng mình.
8- Người cha là tấm gương, giáo dục cho ông 3 nguyên tắc sống: tự do, cởi mở, và khoan dung. Ông cũng muốn trở thành hình mẫu đó cho 2 cô con gái mình.
9- Là tuýp người bằng hữu, chí tình. Bất cứ ai, nhân viên, đồng nghịêp, cộng sự, đối tác, mọi cấp đều có thể tin cậy, yên tâm thảo luận với ông tất cả mọi vấn đề, không cần e dè giữ ý. Thủy chung với tình bạn, nhớ ngày sinh nhật của từng người quen biết, không vắng các dịp lễ, ngày vui của gia đình, người thân.
10- Thích thể thao tầu lượn. Thiếu thời gian tập luyện nên bằng lái tầu lượn hiện bị mất giá trị.
 |
| Philipp Rösler vứi chủ tịch Đảng FDP TS. Guido Weste Rwelle và thủ tướng Angela Merkel. |
Giới bình luận cho rằng, năng khiếu Philipp Rösler cuốn hút công chúng, trước hết nằm ở giọng nói; âm vực cao tạo ấn tượng mạnh, nhưng nghe lại rất tình cảm mềm mại thấm đậm, quện nối được các câu nói với nhau rất dễ hiểu, đến mức dẫu có ai cắt riêng diễn giải từng từ một trong đó cũng khó có thể biểu đạt bằng.
Ông luôn chú ý đến phong cách nhưng không lên gân cốt, tự chủ vững vàng trong mọi tình huống. Trang phục chân phương, các hình ảnh trang web đưa lên thừơng ngày, rất hiếm khi thấy ông thiếu cà vạt. Diễn thuyết luôn sinh động, bắt chước được cả giọng nói của nhân vật thứ 3; khi cần ông có thể cùng lúc sắm cả vai đối thủ phản biện chất vấn chính mình, để làm nổi bật vấn đề.
Bước vào chính trường, con đường đi lên của Philipp Rösler được giới quan sát đánh giá "cực nhanh", "rất kỳ lạ", và "ít bị tranh cãi". Vào năm tốt nghiệp phổ thông 1992, Philipp Rösler gia nhập đảng FDP, vào đoàn Thanh niên tự do Tiểu bang Niedersachsen; trở thành Chủ tịch Thành đoàn Hannover năm 1994 (21 tuổi); Chủ tịch đoàn thanh niên Tiểu bang, Ủy viên đoàn chủ tịch BCH đảng FDP Tiểu bang năm 1996 (23 tuổi); Tổng Thư ký đảng FDP Tiểu bang năm 2000 (27 tuổi); Phó đoàn Nghị sỹ thành phố Hannover năm 2001 (28 tuổi); Nghị sỹ Quốc hội Tiểu bang năm 2002 (29 tuổi), Trưởng đoàn Nghị sỹ FDP Tiểu bang năm 2003 (30 tuổi); Ủy viên đoàn chủ tịch BCH đảng FDP Liên bang năm 2005 (32 tuổi); Chủ tịch đảng FDP Tiểu bang năm 2006 (33 tuổi). Trở thành Phó Thủ hiến, kiêm Bộ trưởng Kinh tế (35 tuổi), tiểu bang Niedersachsen, cách đây 8 tháng.
Trong Đảng FDP, ông được coi là nhân vật "kinh điển", nhưng khác với những chính khách khác của đảng bị cho chuyên thuyết phục dân chúng về chủ trương thị trường tự do của đảng bằng phương sách cũ, Philipp Rösler có tư tưởng mới về trật tự xã hội rõ ràng, cải cách tài chính sáng tạo. Là người cầm quyền, nhưng chủ trương của ông lại tưởng như nghịch lý với quyền ông cầm, vốn chỉ có thể sản sinh khi người ta vượt qua được ham muốn quyền lực cá nhân: "cần xây dựng một xã hội mạnh thay vì một nhà nứơc mạnh". Ý nghĩa to lớn của chủ trương này bắt nguồn từ nguyên lý, như ông nói: "trật tự, pháp luật, nhà nước, tất cả chỉ là công cụ, phải phục vụ cho các giá trị xã hội, chứ không phải ngược lại". Năm trước, ông thẳng thắn lên tiếng chỉ trích đường lối của đảng FDP giới hạn hẹp vào chủ trương kinh tế, và lấy làm tiếc, hầu như ở đâu người ta tranh cãi về các giá trị xã hội thì ở đó không có đảng FDP.
Điểm phân biệt ông với nhiều chính trị gia khác còn ở chỗ: ông là người lính tiên phong của niềm tin mãnh liệt vào chính mình. Ông xông xáo khắp nơi. Đến với dân chúng và doanh nghiệp, Philipp Rösler luôn biết rõ họ cần gì ở mình; ông nhắm thẳng chính trách nhiệm của mình vào những điều đó, không né tránh, không dùng những ngôn từ kêu gọi, đánh giá, ca ngợi khuôn sáo; như trước kia, 3 tuần sau nhậm chức Phó Thủ hiến, khi tới Hiệp hội các doanh nghiệp vận tải Tiểu bang (GVN) đang tổ chức phản đối phí đường cao tốc tăng cao, ông tuyên bố: "Tôi hoàn toàn đồng tình với phản đối của GVN. Tăng lệ phí từ 1.1.2009 sẽ làm mất nhiều chỗ làm việc ở đây. Tiểu bang Niefersachsen nhắc lại 1 lần nữa không đồng tình với quyết định của Liên bang".
Trước đó một ngày, chính ông đã đệ đơn lên Thượng viện đòi Liên bang hoãn 1 năm kế hoạch tăng 30% lệ phí quản lý đường hàng không, được Thượng viện bỏ phiếu chấp thuận, bởi ông lập luận hàng không Đức là cơ sở tăng trưởng cho một nước Đức mạnh về xuất khẩu, tăng chi phí sẽ vượt quá sức chịu đựng của họ đang đối phó với nạn khủng hoảng.
Trước nữa, 9 ngày sau nhậm chức Phó Thủ hiến, nhận được kinh phí Liên bang trong chương trình 50 tỷ Euro kích cầu, Philipp Rösler triển khai ngay, cho xây dựng luôn 3 tuyền đường liên xã kết nối với đường liên bang, vừa tăng việc làm vừa nâng cao chất lượng cuộc sống người dân địa phương bằng cơ sở hạ tầng - một mũi tên đạt 2 đích.
Philipp Rösler có tài khai thác triệt để hiệu quả truyền thông tự do. Các công việc cụ thể phải giải quyết của ông từng ngày một đều có thể tìm kiếm trên nhiều trang web. Người dân không chỉ nghe ông nói còn biết được việc ông làm. Trang mạng của ông còn có cuốn "sổ ý kiến" mở ngỏ, ai cũng có thể viết hoặc mở đọc, với lời tựa: "Ngay bây giờ ông bà có thể sử dụng sổ ý kiến này. Tôi rất vui mừng nhận được sự tham gia của ông bà". Lật từng trang, có không ít bút tích người Việt trong đó, coi ông là biểu tượng của thế hệ trẻ đầy sức mạnh và tràn hy vọng, là tấm gương sáng cho con em người Việt noi theo.
Không chỉ trả lời công khai mọi thắc mắc chất vấn của dân vốn là trách nhiệm bắt buộc, nếu họ đích thực là nhà chính trị, Philipp Rösler còn đáp ứng cả những câu hỏi tư vấn, đặt tin cậy vào mình. Chẳng hạn câu hỏi của cháu Daniel gửi qua E-Mail tới ông, đăng trên mạng: "Tôi đang học lớp 8 trường chuyên, hiện đang viết chuyên đề về chính trị, đề tài bầu cử Nghị viện Tiểu bang. Vì vậy tôi quyết định liên hệ với ngài, hy vọng sẽ nhận được câu trả lời trực tiếp: Đảng FDP theo đuổi mục đích và quyền lợi gì ? Đảng FDP tranh cử như thế nào? Khẩu hiệu của FDP là gì, ý nghĩa của nó?". Thư trả lời cùng ngày của Philipp Rösler ngay cả khi chưa thể đưa ra kết quả vẫn kịp thời và đầy trách nhiệm: "Đáng tiếc, hôm nay tôi đang trên đường công tác. Xin hẹn vào ngày mai".
 |
| Bộ trưởng Philipp Rösler |
Con đường đi lên của Philipp Rösler còn "kỳ lạ" ở chỗ, không như các chính trị gia nổi tiếng khác, ông báo trước cả thời điểm chấm dứt. Báo SZ đặt câu hỏi, có phải ngài vẫn giữ tuyên bố của mình, sẽ rời khỏi chính trường lúc 45 tuổi? Philipp Rösler tái khẳng định, chính xác tháng 2.2018 tôi sẽ nghỉ. SZ: "Vậy có phải chính trị đã làm con người thay đổi?" - "Cha tôi luôn bảo, điểm đánh giá một diễn viên tài năng hay một chính trị gia giỏi nằm ở chỗ, khi họ rời khỏi sân khấu khán giả vẫn vỗ tay lưu luyến". Bước vào hay rút khỏi chính trường đều cần thời cơ. Ông nêu trường hợp cựu Thủ tướng Helmut Kohl (2*) là một chính trị gia Đức nổi tiếng, nhưng đã bỏ lỡ cơ hội rời khỏi chính trường quá muộn.
Người Việt ở Đức ai cũng phấn chấn, trầm trồ và hãnh diện, khi biết nhân vật chính trị đang nổi nhất chính trường Đức bước vào nội các chính phủ mới, là một người gốc Việt cả cha lẫn mẹ. Philipp Rösler chào đời 24.2.1973, nuôi trong cô nhi viện Khánh Hưng, Khánh Hoà.
Lúc Philipp Rösler lên 9 tháng tuổi, một gia đình người Đức ở Hamburg có 2 con gái, tới đó đón bé về Đức làm con nuôi. Nhưng chỉ được 4 năm, Philipp Rösler đã lại rơi vào cảnh bố mẹ nuôi chia tay mỗi người mỗi ngả. Bé phải xa mẹ, theo cha vốn là một giáo viên phi công dạy cho quân đội, chuyển chỗ ở tới 3 lần từ Hamburg, qua Bückenburg, cuối cùng Hannover.
Năm 1992, Philipp Rösler tốt nghiệp phổ thông trường chuyên Lutherschule. Mười năm sau, 29 tuổi, Philipp Rösler bảo vệ luận án tiến sỹ y khoa, sau khi hành nghề sỹ quan quân y chuyên nghiệp từ năm 1992-2002; lấy bằng bác sỹ y khoa năm 1999.
Tối hôm được chọn làm Bộ trưởng Liên bang (lương 12.860 Euro/tháng), việc đầu tiên Philipp Rösler làm, là chạy xe từ Berlin về chỗ bố mẹ vợ, sống ở Goslar, Niedersachsen, để báo tin bất ngờ. 18 giờ hôm đó, em vợ xem Internet, bỗng đọc được tin anh rể mình trở thành bộ trưởng, liền gọi điện thoại cho mẹ. Người mẹ hỏi con gái đang ở thăm mình; vợ Philipp Rösler cũng không thể trả lời.
Cả nhà phải chờ Philipp Rösler về tới nhà kể lại; vợ Philipp ồ lên sung sướng, hét vang: thật không ngờ. Đúng thế, ghế bộ trưởng ở CHLB Đức không phải và chưa bao giờ là nấc thang quan lộ, nó chỉ dành cho Đảng nào thắng cử, do dân tín nhiệm, không thể tính trước một khi chưa kiểm phiếu. Philipp Rösler hoàn toàn bị động, đầu tuần vừa mua xong nhà ở Hannover, đinh ninh gắn bó lâu dài với tiểu bang mình, đâu nghĩ tới cuối tuần sẽ phải chuyển về Berlin làm Bộ trưởng Liên bang!
Philipp Rösler cùng vợ về thăm Việt Nam lần đầu tiên và duy nhất đến nay vào năm 2006. Trả lời phỏng vấn, ông tỏ ra rất vui được gặp nhiều trẻ em trên đường phố và khen những món ăn ngon miệng, tránh bình luận, không hề đụng chạm mảy may đến chính trị nứơc nhà, vốn lĩnh vực ông tinh nhất.
Báo Bild, Đức, có một bài viết dài về Philipp Rösler, chạy dòng tít cỡ to nổi bật cả trang báo, đầy cảm kích, và rất thực về ông, cũng như tấm lòng dân chúng đối với ông:
"Người thanh niên đã một lần không tên, không quê quán, không tương lai, nay là Bộ trưởng Y tế của chúng ta".
Nguyễn Sĩ Phương (Thời báo Việt - Đức, CHLB Đức)
Tuần Việt Nam
---------------------------------------
Chú thích:
(1*) FDP: Tên viết tắt của Đảng Dân chủ Tự do Đức, tập hợp chủ yếu giới sinh viên, trí thức, khoa học, theo đuổi chủ thuyết tăng cường tự do và trách nhiệm từng cá thể, đặc biệt tự do kinh tế, với tôn chỉ bảo đảm quyền lợi cho các tầng lớp dưới và đoàn kết dân tộc. Tham gia liên minh cầm quyền, so với các đảng khác lâu và nhiều nhất ở cấp Liên bang, 1949 - 1956, 1961 - 1966, 1969 - 1998, từ 2009, đồng thời có chân trong chính phủ nhiều Tiểu bang.