Tờ „Gazeta Wyborcza” hôm 15-1-2016 có bài về các thay đổi khi tuổi đi học bắt buộc từ 6 tuổi (đang có) sang 7 tuổi (từ 2016). Có khoảng 2 triệu trẻ em có liên quan đến sự thay đổi này, cụ thể chi tiết như sau:
1. Sinh năm 2009: có 417,6 nghìn. Có 91 nghìn phải đi học vì năm nay lên 7, ở tuổi bắt buộc đến trường theo luật mới. Số còn lại thì đã đi học theo luật cũ (6 tuổi), nhưng nếu cha mẹ muốn thì số đã đi học này có thể học lại lớp 1.
2. Sinh năm 2010: 413,3 nghìn. Số này bắt buộc phải học lớp vỡ lòng (zierówka) ở trường mẫu giáo (przedszkola) hay ở trường phổ thông (szkoła) tùy theo tình hình quận, huyện (gmina) nơi ở. Cha mẹ có quyền cho trẻ đến trường hay không.
3. Sinh 2011: 388,4 nghìn. Từ năm nay, số trẻ lên 5 này không bắt buộc phải đi học nữa, nhưng nếu cha mẹ muốn thì có thể gửi đi học lớp vỡ lòng. Chính quyền tự quản (samorząd) có trách nhiệm phải đảm bảo chỗ học cho các trẻ em này.
4. Sinh 2012: 386,3 nghìn. Trẻ lên 4 này cũng giống trẻ lên 5, có quyền đi học lớp vỡ lòng. Nếu cha mẹ muốn thì cũng có thể gửi đi học và chính quyền tự quản có trách nhiệm đảm bảo chỗ.
5. Sinh 2013: 369,6 nghìn. Số trẻ này chưa có quyền đi học vỡ lòng nhưng nếu còn chỗ thì cũng được nhận (xếp hàng ở cuối danh sách). Do vậy nếu số trẻ lên 6 tuổi vẫn ở lại lớp vỡ lòng theo luật mới, thì số này chắc không có chỗ.
Như vậy, nếu trẻ lớp 6 ở lại, thì số trẻ em nhỏ tuổi nhất
(sinh 2013) sẽ ít hi vọng có chỗ ở các trường mẫu giáo (przedszkola do quận,
huyện phụ trách). Ngoài ra, theo thống kê của Hội Nhà giáo Ba lan (Związek
Nauczycieli Polskich, viết tắt là ZNP) thì sẽ có khoảng vài nghìn giáo viên mất
việc, và các trường phải bồi thường cho họ nửa năm lương khi cho thôi việc. Và
rồi sau một năm, các trường lại phải thuê lại số giáo viên này nên sẽ tốn kém
cho ngân sách. Chính quyền tự quản ở Vác sa va, Łódź, Wrocław, Gdańsk và các
huyện nhỏ đang kêu gọi các bậc phụ huynh cho con 6 tuổi đi học và Hội Nhà giáo
Ba Lan ủng hộ lời kêu gọi này.
NHV